Bart Erich woonde een presentatie bij op een bouwbeurs. Daar werden coatings gedemonstreerd die maximaal zonlicht reflecteren. De gedachte was dat woning daardoor minder afkoeling nodig heeft. Maar dit fenomeen kan ook andersom worden ingezet, bedacht deze TNO-onderzoeker toen. Namelijk door zonnewarmte juist met een coating op te vangen, en te gebruiken voor het verwarmen van woningen.
TNO ging een onderzoekssamenwerking aan met AkzoNobel en Emergo. Erich: “We hebben een coating uitgevonden waarbij de lichte kleuren zonlicht kunnen absorberen.” De truc: een coating met daarin microscopisch kleine pigmentdeeltjes die de warmte dus niet afstoten maar juist opnemen. Zo kun je ook nog gebruik maken van de straling van zonlicht, het zogeheten infrarood en UV-licht. Het mooie van de uitvinding is, dat de coating in lichte kleuren kan worden gemaakt, omdat het toch warmte opvangt – wat meestal alleen het geval is bij donkeren kleuren. Zo wordt warmte uit de omgeving ingezet voor de verwarming van het huis. Het concept is ontwikkeld met behulp van Europese subsidie in een project genaamd Envision.
Nog niet vertaalbaar naar bakstenen
De coatings worden aangebracht op lichtgewicht panelen die aan gevels worden bevestigd. Aan de achterkant is een buizenstructuur gemaakt om de warmte van het zonlicht te transporteren naar de warmtepomp. Omdat er een warmtepomp in combinatie met de buizenstructuur nodig is, is het (nog) niet mogelijk om deze coating direct te vertalen naar dakpannen of bakstenen.
Om de zogenaamde ‘warmtewingevel’ te testen, hebben Woningstichting Compaen en woningcorporatie Trudo elk drie proefwoningen ter beschikking gesteld. Erich: “Het zijn typische jaren zestig woningen, waarvan de isolatie vaak in slechte staat is, dus een mooie proeftuin om te gebruiken.” Omdat er een landelijk ambitieus plan ligt om bestaande woningen aardgasvrij te maken en te verduurzamen, zou deze stap de doelen dichterbij kunnen brengen. Van belang is dan ook de isolatie van de woningen, zodat de energie niet snel ontsnapt.
Volgende stappen om zonne-energie in te zetten
De joint venture Calosol, een samenwerking van TNO en Emergo, brengt deze warmtewingevel op de markt. TNO doet verder onderzoek om te zien of deze variant ook toegepast kan worden voor koeling, en hoe warmteopslag kan worden gekoppeld aan deze coating. Om te weten welke warmtepomp het meest geschikt is, zijn in de proefwoningen verschillende typen warmtepompen geplaatst.
“De woningen worden energetisch gemonitord en de bewoners geïnterviewd”, zegt Erich. Het doel van de pilot is om de toepassing in de praktijk te toetsen en om te onderzoeken in welke mate het concept bijdraagt aan het aardgasloos maken van bestaande woningen. De resultaten van de pilot worden later dit jaar bekend gemaakt.
Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws
Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.
