In de Jonge Klimaatagenda 3.0 presenteert de Jonge Klimaatbeweging hoe de maatschappij er in 2040 uit zou moeten zien, als het aan de jongeren ligt. Zeventig organisaties die samen één miljoen jongeren vertegenwoordigen, bespreken aan de hand van zeven thema’s hoe we in 2040 duurzaam kunnen leven: economie, energie & industrie, biodiversiteit & natuur, onderwijs, voeding, wonen en mobiliteit. ‘Wat vandaag onmogelijk lijkt, kan juist de stap zijn die nodig is. Daarom hebben we onze visie niet geschreven vanuit de beperkingen van nu, maar vanuit de mogelijkheden van 2040’, schrijven de jongeren. Hierbij een kijkje in de toekomst:
1 Geld verdienen niet het hoogste doel
In de nieuwe economie is geld verdienen niet het hoogste doel, maar een middel voor het creëren van sociale en ecologische waarde. ‘We leven in 2040 in een wereld waar de economie ingericht is om binnen de grenzen van de planeet te blijven en iedereen de kans te geven om gelukkig te zijn’, staat er in de Jonge Klimaatagenda.
Daarom draait de economie minder om consumeren, maar gaan we bewuster met onze spullen om door te repareren, delen, lenen en hergebruiken. Als we een (hergebruikt) product kopen, betalen we daarvoor de echte, eerlijke prijs. Dat betekent dat ook de sociale en milieukosten erin zijn meegenomen. Spullen zijn vaak lokaal geproduceerd waardoor er minder transport nodig is. De economie in 2040 in drie woorden: transparant, lokaal en circulair.
O ja, we werken in de toekomst ook minder als het aan de jongere generatie ligt. ‘In 2040 leven we niet meer alleen om te werken, maar staat ons welzijn voorop. Het werk dat we doen is betekenisvol en nuttig, met positieve impact.’
Hoe komen we er?
De economie is in 2040 circulair. Daar heeft de overheid een belangrijke rol bij gespeeld door onder andere de belasting op arbeid te verlagen en de belasting op grondstoffen te verhogen.
2 Een Europees elektriciteitsnet en een groene industrie
In 2040 hebben we een Europees elektriciteitsnet, een slim energiesysteem en lokale energiegemeenschappen waarbij groepen burgers eigenaar zijn van windmolens en zonnedaken. We gebruiken geen fossiele brandstoffen meer. Daardoor stoten we geen CO2 meer uit. Onze energie komt vooral uit zon en wind, maar dit wordt – alleen als het echt nodig is – aangevuld met kernenergie en duurzame biomassa. Ook negatieve emissie-technologieën zijn in omloop. De Nederlandse industrie stoot in 2040 natuurlijk geen broeikasgassen meer uit, maar zal nog wel investeren in carbon capture and storage (CCS) om haar vroegere uitstoot nog uit de lucht te halen.
Doordat de tijden van overconsumptie en overproductie voorbij zijn, ziet de industrie er anders uit. Zo produceren we geen kunstmest meer, omdat alle landbouw biologisch en regeneratief is en gebruiken veel minder staal, omdat we in de bouw alleen nog met hernieuwbare materialen werken. Het staal dat we nog gebruiken is duurzaam geproduceerd en wordt door de staalindustrie oneindig hergebruikt. Er zijn ook nieuwe industrieën ontstaan, die bijvoorbeeld producten en grondstoffen repareren en recyclen of duurzame materialen produceren.
3 Geen scheiding meer tussen stad en natuur
In 2040 is er geen scheiding meer tussen stad en natuur. Iedereen is binnen maximaal 10 minuten in een park, bos, buurttuin of natuurgebied. We leven in een natuur-inclusieve samenleving waarin beleidsmakers én de burgers bij elke keuze die ze maken rekening houden met de natuur. En als ze dat vergeten, krijgen ze dat mogelijk in de rechtszaal te horen, want de Maas, de Noordzee en de Biesbosch worden in de wet als rechtspersoon gezien.
4 Klimaatonderwijs en omscholing voor iedereen
In 2040 leren we vanaf jonge leeftijd over de natuur, de uitputbaarheid van de aarde en hoe we hiermee om moeten gaan. Jongeren leren hoe ze de natuur en samenleving in balans houden door middel van interdisciplinaire lessen en project-gestuurd onderwijs. Maar mensen stoppen niet met leren na hun opleiding. Op latere leeftijd zijn er voldoende omscholingsmogelijkheden tot beroepen die een positieve bijdragen leveren aan de samenleving.
5 Samenwonen in energiepositieve woningen op het water
In 2040 delen we zoveel mogelijk ruimte: van woonruimte tot groen in de buurt en werkplekken. Daardoor heeft iedereen een woning. Gemeenschappelijke woonvormen zijn populair, zeker in (oude) boerderijwoningen buiten de stad. Binnen de stad is compacter en hoger gebouwd.
Steden zijn ingericht volgens het principe van de 15-minuten-stad. Dat betekent dat alle dagelijkse benodigdheden voor iedereen binnen 15 minuten te bereiken zijn. Het gaat niet alleen om supermarkten en scholen, maar ook om culturele instanties.
De woningen zijn energiepositief doordat zonnecellen efficiënter zijn geworden. Via gevels, dakpannen en ramen wordt energie opgewekt. Daarnaast gebruiken we alleen nog duurzame warmte, want aardgas is verleden tijd. We maken vooral gebruik van elektrische warmtepompen. Op plekken waar dat niet mogelijk is, zoals in oude binnensteden, maken we gebruik van warmtenetten of zetten we groen gas of waterstof in. De nieuwe woningen zijn allemaal modulair, circulair en gebouwd met natuurlijke materialen. Deze woningen bouwen we met en op het water om rekening te houden met een stijgende zeespiegel.
6 Vooral lokale, seizoensgebonden en plantaardige producten
In 2040 eten we vooral lokale, seizoensgebonden en plantaardige producten. Dat betekent dat we minder dierlijke eiwitten zoals vlees, vis en zuivel eten. We stemmen de vraag naar en het aanbod van voedsel beter op elkaar af waardoor we bijna geen verpakkingsafval hebben en geen onnodige producten verbouwen. Daardoor verspillen we minder.
Boeren werken met regeneratieve landbouwmethoden, zorgen voor een gezonde bodem en helpen met natuurbeheer. Zij houden minder vee dan vroeger. Dit zorgt voor minder stikstof en methaanuitstoot. Ook eten we veel minder en andere soorten vissen, omdat de oceanen moesten herstellen van overbevissing.
7 Niet op de snelste, maar beste weg van A naar B
In 2040 denken we anders over reizen: We focussen niet meer op de snelste, maar op de beste weg van A naar B. Dit geldt niet alleen voor onszelf, maar ook voor onze spullen. We vervoeren minder goederen minder ver, omdat we deze voornamelijk lokaal produceren.
De leefomgeving is compact gebouwd, waardoor steden autovrij kunnen zijn. In plaats van de (deel)auto pakken we vooral de fiets of reizen we via een sterk openbaar vervoersnetwerk. Via Mobility as a Service (MaaS) worden alle verschillende openbaar vervoersmogelijkheden als één reis aangeboden. Buiten de steden speelt het Bus Rapid Transit systeem daarbij een grote rol. Deze snelbussen rijden hun (flexibele) routes over vrije busbanen en verbinden zo dorpen en stedelijke buitenwijken met elkaar.
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws
Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.
