Om te voorkomen dat bedrijven investeringen doen in apparaten en installaties die niet in lijn zijn met de doelen in het klimaatakkoord, heeft de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) een routekaart opgesteld. Op deze routekaart is te zien wanneer er gestopt zou moeten worden met de productie en verkoop van CO2-uitstotende machines. Dit blijkt in veel gevallen sneller dan gedacht. De verkoop van brandstofauto’s zou bijvoorbeeld al in 2030 moeten stoppen – in plaats van in 2035, zoals de EU wil.
Uit het door TNO uitgevoerde onderzoek blijkt dat slechts 24 soorten installaties goed zijn voor 90 procent van de uitstoot die door fossiele brandstoffen wordt veroorzaakt. Dit zijn de hr-ketel thuis en de brandstofauto voor de deur, maar ook hoogovens en installaties in ammoniakfabrieken.
Op de routekaart is voor verschillende sectoren en apparaten aangegeven hoe het pad naar net-zero verloopt. | Credit: NVDERoutekaart
Voor de 24 installaties is in kaart gebracht wanneer er gestopt moet worden met de verkoop ervan. En dit is in veel gevallen al snel. Zo heeft een ‘kraker’ van aardolie voor de productie van plastic een levensduur van vijftien jaar. Om in 2045 fossielvrij plastic te produceren, zou de laatste fossiele aardoliekraker in 2030 in gebruik moeten worden genomen. Anders dreigt sluiting voordat de economische levensduur erop zit.
De NVDE wil met de routekaart laten zien dat de overheid niet kan volstaan met subsidies geven aan duurzame technologieën, maar ook duidelijke normen moet stellen wanneer er met fossiele technieken moet worden gestopt.
“We draaien in de energietransitie om de hete brij heen. Dit rapport stelt heel scherp dat elk apparaat dat je niet uit de roulatie neemt, nog jarenlang blijft uitstoten”, vertelt Olof van der Gaag, voorzitter van de NVDE. “Als de energietransitie leidend is, gaan we van al deze apparaten binnen afzienbare tijd afscheid nemen. Liever doe je dat op zo’n manier dat er geen economische verliezen door geleden worden.”
Stranded Assets
Van der Gaag hoopt dat het onderzoek wordt opgepikt door de ambtenaren die werken aan het Nationaal Plan Energiesysteem. Aan het eind van het jaar komen zij met een rapport hoe Nederland in 2050 een klimaatneutrale energievoorziening kan hebben. “Dat proces bestaat niet alleen uit dingen opbouwen, maar ook uit het afbreken van bestaande systemen.”
Ook kijkt Van der Gaag naar de financiële sector: “Er dreigen gigantische hoeveelheden stranded assets. Deze routekaart zou moeten worden meegenomen in de risicoanalyses van bedrijven die fossiele apparaten op de balans hebben staan.”
