Erik Verheggen 01 augustus 2015, 09:11

Twentse prof zet mondiaal waterdebat op scherp in Science

Het wereldwijde debat over duurzaam watergebruik wordt deze zomer op scherp gezet door een reeks artikelen in het gerenommeerde wetenschappelijke tijdschrift Science.

Plastic Road kleiner

Arjen Hoekstra, waterprofessor aan de Universiteit Twente, beargumenteert met collega’s uit de Verenigde Staten, Groot-Brittannië en Australië in een artikel in het blad dat water een mondiale hulpbron is geworden.

"Watergebruik en de gevolgen daarvan hangen steeds vaker samen met de productie van voedsel, katoen en biogewassen voor export"

Volgens Hoekstra en zijn co-auteurs accumuleren lokale waterproblemen steeds vaker tot risico's op veel grotere schaal. Niet voor niets zette het Wereld Economisch Forum in een rapport eerder dit jaar watercrises op nummer 1 in hun lijst van risico's voor de mondiale economie.

Daarnaast zijn waterproblemen volgens Hoekstra vaak helemaal niet zo lokaal als ze lijken. Slinkende grondwatervoorraden, dalende waterspiegels in rivieren en meren, en lokale watervervuiling zijn vaak verweven met de mondiale economie.

Hoekstra: "Watergebruik en de gevolgen daarvan hangen steeds vaker samen met de productie van voedsel, katoen en biogewassen voor export. Internationale handelsverdragen moeten worden aangevuld met bindende afspraken over duurzaam watergebruik."

Grote vragen

“Watermanagement is altijd een centrale publieke taak geweest”, stelt Science in de aankondiging van de drieweekse debatserie. “Toch worstelen we nog altijd met grote vragen op dit vlak.”

In het eerste debat wordt de vraag gesteld in welke mate nieuw wateronderzoek ons in staat stelt om watermanagement op grotere schaal te benaderen. Wanneer, en in hoeverre, zouden wereldwijde afspraken de traditionele lokale aanpak moeten vervangen of aanvullen? 

De overtuiging van Hoekstra vindt veel navolging, maar tegelijkertijd verschijnt er een tweede artikel dat het debat op scherp zet. De auteurs daarvan beweren juist dat water altijd een lokaal goed is geweest en ook moet blijven.

Duurzaam watergerbuik

“Wij zijn er van overtuigd dat water een mondiale hulpbron is geworden en dat duurzaam watergebruik niet tot stand zal komen zonder mondiale afspraken”, zegt Hoekstra.

De Twentse hoogleraar was met zijn artikel Globalization of Water in 2005 en gelijknamige boek in 2008 naar eigen zeggen de eerste die dit beargumenteerde. “Het is goed om te zien dat dit inmiddels steeds breder bekend wordt, wereldwijd navolging krijgt en tot dit debat in Science leidt.”

Foto 1: Susanne Nilsson, Creaticve Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven) | Foto 2: John O'Nolan, Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)

Hoe hogere en smallere teeltrijen water en kosten besparen

Dat blijkt uit onderzoek van Sanjay Shukla, professor aan de University of Florida. Shukla, bedacht een simpele aanpassing waarmee groente-telers water en kosten kunnen besparen. Hiervoor hoeven ze enkel hun teeltrijen hoger en smaller te maken, blijkt uit zijn onderzoek.Deze teeltrijen zijn normaal 15 tot 20 centimeter hoog en 90 centimeter breed. Shukla plantte nieuwe rijen met een hoogte van 25 centimeter en een breedte van 45 tot 60 centimeter.Helft minder waterEr was geen verschil in de hoeveelheid groente die werd geproduceerd. De nieuwe opstelling leverde echter wel besparingen op. Zo was in plaats van twee druppelirrigatiesystemen voor de bewatering van elke rij, één lijn voldoende. Bovendien hadden de gewassen de helft minder water nodig.Door het gebruik van een druppelirrigatiesysteem lekte er minder water in de grond. Hierdoor behielden de rijen ook meer meststoffen, die normaal samen met dat water wegvloeien. Dat zorgt er weer voor dat er minder meststoffen in nabijgelegen rivieren en meren terechtkomen.$ 300.000 per maandDe professor schat dat boeren met de vernieuwde opzet tussen de $ 100 en $ 300 per hectare kunnen besparen. De hoogte van dat bedrag is volgens hem afhankelijk van het gewas, de opzet van de boerderij en de hoeveelheid druppelirrigatiesystemen per rij. Met een boerderij van 1.000 hectare, kunnen de besparingen dus oplopen tot $ 300.000 per maand.Bron: University of Florida | Foto: U.S. Department of Agriculture, via Flickr Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)