Jaime Donata 16 juni 2020, 07:08

Elektrisch rijden in de bouw: een duurzame doorbraak van eigen bodem

Voertuigen in de bouw moeten vaak tonnen aan vracht kunnen vervoeren. Door de zeer hoge behoefte aan vermogen is het in deze sector lastiger om elektrische aangedreven voertuigen te maken, dan in de reguliere auto-industrie. Daarom is de allereerste elektrisch aangedreven autolaadkraan – met aanhangwagen van maar liefst 40 ton – die deze maand de weg opging, best bijzonder.

Bouwplaats

Deze week reed de allereerste, geheel emissievrije autolaadkraan ter wereld over de Nederlandse snelwegen, beladen met steigermaterialen voor het nieuwbouwproject ‘Huis van Inspiratie’ in Rotterdam-Crooswijk.

Nathan Dane is als projectmanager bij Vlot Logistics betrokken bij de afrondende fase van de eerste emissievrije autolaadkraan: “Vaak komt een opdrachtgever met een bepaalde vraag waar je als logistieke dienstverlener een oplossing voor zoekt. Bij dit project was het precies andersom. Wij willen met deze autolaadkraan-combinatie zelf laten zien dat er ook voor zwaarder materieel emissievrije oplossingen mogelijk zijn.”

Emissievrij rijden straks de norm

Aan de basis van deze duurzame doorbraak in de bouw stond de aandeelhouder van Vlot Logistics die een paar jaar geleden al voorzag dat de bouwlogistiek in de nabije toekomst serieuze stappen moet zetten rondom het terugdringen van CO2-uitstoot. De ontwikkeling van de nieuwe, elektrisch aangedreven autolaadkraan komt volgens Dane dan ook geen dag te vroeg: “In 2025 mogen bestelbusjes in Rotterdam niet meer de stad in als ze niet CO2 neutraal worden aangedreven. En in 2030 gaan deze strengere regels ook gelden voor het zwaardere bouwverkeer. Daarom willen wij onze nieuwe truck de komende tijd inzetten om te laten zien dat er nu al werkbare mogelijkheden zijn om te voldoen aan de naderende milieu eisen.”

Passen en meten

"Begin vorig jaar begonnen we vanuit het DKTI subsidie-traject met de ontwikkeling van de nieuwe autolaadkraan, samen met onder andere EMOSS die de auto heeft opgebouwd en P. v.d. Velden Lease, als toekomstige leveranciers van duurzame oplossingen in de bouwlogistiek." Volgens Dane is het ontwikkelen van een elektrisch voertuig in de bouw niet te vergelijken met het verduurzamen van een personenvoertuig: “Een wagen in de bouw moet loodzware vracht kunnen vervoeren, de actieradius moet groot zijn en je kunt niet even naar een fabrikant om een casco te laten leveren voor een elektrisch aangedreven wagen. Vervolgens moet de inrichting uitgedacht worden. Er moeten flink wat batterijen worden ingebouwd. En dat doet wel wat met het gewicht en de as-druk. En dan moet er uiteraard ook nog ruimte en laadcapaciteit overblijven voor voldoende vracht en in dit geval een aanhangwagen van 40 ton.”

Analyse door TNO

De bouw van een elektrisch aangedreven bouwvoertuig is een proces van passen en meten. En omdat er nog weinig ervaring mee is, was het echt een testontwikkeling. Dane: “De ontwikkeling in dit soort trajecten is kostbaar, mede door het DKTI Transport-subsidietraject (Demonstratie Klimaat Technologieën en -Innovaties) van de RVO hebben we dit mogelijk kunnen maken.”

De wagen heeft vorige week, na een testperiode, voor het eerst een beladen rit gemaakt voor een opdrachtgever. Maar de ontwikkeling gaat door. Dane: “De praktijktest levert toch altijd nieuwe inzichten op. Zo bleek de as-druk bij gebruik nog net iets te hoog. Het luistert nauw met gewichtsverdeling, stabiliteit en de regelgeving voor het maximale laadvermogen. Daar moet je allemaal rekening mee houden.”

TNO, dat ook betrokken is bij het project, gaat de komende maanden alle data uit de truck analyseren met een dashboard. Dane: “Uit de resultaten van de testritten kunnen we onder andere zien wat het verbruikspatroon is. Ook monitoren we het oplaadproces. Zo kunnen we de bouwlogistiek van de truck straks nog verder optimaliseren.”

Uniek in zijn klasse

De gemeente Rotterdam heeft de afgelopen jaren flink ingezet op duurzame kennisdeling binnen de sector. Er is ook een subsidieregeling voor de bouwende partijen die stappen willen zetten om een efficiëntere en schonere bouwlogistiek te realiseren. Dane voorziet daarom ook een toenemende vraag naar emissievrij vervoer in de bouw: “Maar voor zover ik weet zijn wij op dit moment nog de enige partij in Nederland, in Europa en misschien zelfs wel de wereld, met een volledig elektrisch aangedreven voertuig in deze klasse. Er worden wel meer kranen en auto's elektrisch aangedreven, maar wij kunnen echt tonnen tillen met onze kraan en hebben een actieradius van 150 kilometer.” 

Bron: Vlot Logistics | Beeld: Vlot Logistics, Adobe Stock

Wordt Nederland hét distributiecentrum voor plantaardig vlees uit Amerika?

In 2019 werd Zandbergen de Europese distributeur van Beyond Meat. Adriaan Figee, Chief Commercial Officer van Zandbergen:  “Sommige mensen zien deze samenwerking misschien als een vreemde move – maar dat is het niet. Wij hielden de markt voor plantaardig vlees al langer in de gaten. Als proteïneleverancier hebben wij wat betreft vlees altijd in het hogere kwaliteitssegment gezeten. Beyond Meat is een prachtig merk met mooie, hoogwaardige producten. Die wilden we graag toevoegen aan onze portfolio. En voor Beyond Meat zijn wij een interessante partner vanwege onze ervaring met vlees en ons enorme distributienetwerk.”Assembleren en distribuerenIn de nieuwe Beyond Meat fabriek, die eigendom is van Zandbergen, zullen de Beyond Meat Sausages en Burgers worden gemaakt. Het basisproduct hiervoor, de tot plantaardig vlees bewerkte eiwitten, zal worden gemaakt door Beyond Meat zelf, in een aparte fabriek in Enschede. Figee: “Beyond Meat hanteert in Nederland hetzelfde businessmodel als in Amerika. Zij maken het basisproduct en het verwerken, assembleren en distribueren laten ze over aan de partners. Beyond Meat is in de kern een techbedrijf. Hun focus ligt bij research en development. Daarnaast doen ze de branding ook zelf.”Duurzaam produceren en verpakkenDe samenwerking met Beyond Meat is een stap in de goede richting van duurzame voedselvoorziening. Maar Zandbergen zelf wil zelf ook bijdragen aan het verminderen van zijn ecologische voetafdruk. Figee: “Natuurlijk zijn de plantaardige vleesvervangers duurzaam en dragen we met ons partnership ook bij aan een transitie naar een meer duurzame eitwitconsumptie. Maar de duurzame ambities van Zandbergen liggen met name op energiebesparing en het optimaliseren van de keten.”In 2006 werd Frigomundo geopend, een van de modernste faciliteiten voor koudeopslag in Nederland met het grootste systeem van zonnepanelen. Figee: “Er liggen 5800 zonnepanelen op ons dak en ook de nieuwe productiefaciliteit voor Beyond Meat was voor ons een uitgelezen kans om te laten zien hoe we efficiënt kunnen omgaan met materialen en energie.”Ook probeert Zandbergen, waar mogelijk, zo zuinig mogelijk om te gaan met verpakkingsmaterialen. Figee: “Wij besparen hier graag aan de voorkant van de keten. Bijvoorbeeld door zelf folie in te kopen dat we op maat kunnen verwerken, in plaats van kant en klare plastic trays. Als je dat soort inkoopkeuzes loslaat op de totale jaarplanning dan kom je echt uit op een besparing van 30% aan verpakkingsmateriaal – en dat zijn omgerekend ook weer honderden vrachtwagens die niet door het land hoeven te rijden.”Bron/Beeld: Beyond Meat