Marc Seijlhouwer 10 januari 2022, 15:08

Vanaf nu mengt KLM duurzame brandstof bij en de consument betaalt er voor

KLM zal vanaf vandaag alle vluchten vanuit Amsterdam vullen met 99,5 procent fossiele kerosine en 0,5 procent duurzame vliegtuigbrandstof (SAF, gemaakt van biomassa). De meerprijs berekent KLM door in de ticketprijs en varieert van 1 tot 12 euro.

Klm vliegtuig schiphol editorial use adobe stock De vliegtuigen van KLM hebben straks een klein beetje duurzame brandstof in de tank.

Voor KLM is deze stap een volgende voorzichtige mijlpaal op het pad naar meer duurzame luchtvaart. Het gaat om een half procent voor alle vluchten vanaf Amsterdam.

De meerprijs in de tickets is nodig omdat SAF op dit moment veel duurder is dan gewone kerosine – twee tot zes keer. Dat komt onder andere omdat er over kerosine geen belastingen worden geheven, maar het is ook omdat de productie van duurzame brandstof nog relatief kleinschalig is, in tegenstelling tot de fossiele industrie.

Maar juist door standaard SAF af te nemen kan de markt groeien, zo hoopt KLM. Een vaste vraag geeft de producenten (zoals het Nederlandse SkyNRG) zekerheid waarmee ze meer kunnen investeren in grotere fabrieken, zo is het idee.

Hoe duurzaam is SAF?

Hoeveel is 0,5 procent SAF? Een Boeing 747-100 kan 183.000 liter kerosine tanken. Als een half procent daarvan SAF is, gaat het over 915 liter. Uit onderzoek bleek eerder dat KLM voor elke 36 passagierskilometers (dus om 36 mensen een kilometer te laten vliegen) een liter brandstof nodig heeft. Aangezien er makkelijk 360 mensen in een groot vliegtuig passen vlieg je met 915 liter SAF ongeveer 90 kilometer.

Het is dus een druppel op de gloeiende plaat, maar het moet snel leiden tot het gebruik van meer SAF. Voor Air France, de wederhelft van KLM, geldt sinds 1 januari dit jaar al een bijmengplicht van 1 procent. De Amsterdamse vluchten van KLM zouden vanaf Charles de Gaulle dus niet eens mogen vertrekken. Maar in Europese context is KLM een voorloper, want de EU zinspeelt op een verplichting van 2 procent SAF in 2030. Tegen die tijd wil Air France-KLM 10 procent SAF bijmengen. Om dat te bereiken zonder dat de ticketprijzen veel hoger worden moet de prijs van SAF de komende jaren snel omlaag.

Frituurvet en biomassa

Of er genoeg SAF is hangt niet alleen af van de vraag of vliegtuigmaatschappijen het willen kopen; ook de grondstoffen kunnen een probleem worden. Nu gebruikt men vaak gebruikte frituurolie of biomassa om SAF te maken. Maar los van alle andere nadelen van het gebruik van biomassa als brandstof, is het verbruik van de luchtvaart zo hoog dat het maar de vraag is of er genoeg grondstoffen geleverd kunnen worden.

Qua duurzaamheid lijkt het erop dat duurzame brandstof voor 75 procent minder CO2 zorgt. Het is volgens KLM dan ook het belangrijkste middel om de CO2-uitstoot drastisch te verminderen. Voorlopig valt die vermindering echter tegen, want met een half procent SAF zorgt dat op een volle tank voor nog geen 0,4 procent minder CO2-uitstoot.

Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.

Nederlandse ‘batterij’ voor op de zeebodem op CES 2022

Ocean Grazer heeft een idee dat even simpel als doeltreffend is: waarom zou je een batterij bouwen met allerlei zeldzame metalen, als je bestaande technieken kunt gebruiken die goedkoper en beter beschikbaar zijn? Dus ontwikkelden de Nederlandse ingenieurs een systeem om energie op te slaan op de bodem van de zee. Het systeem bestaat uit drie onderdelen: een betonnen bak vol schoon water, die in de oceaanbodem wordt ingegraven. Op de bodem ligt een waterdichte zak. Als er stroom over is pompt een turbine-pompsysteem het schone water uit de betonnen bak onder hoge druk naar de flexibele zak. Is er op een zeker moment stroom nodig, dan volgt een omgekeerd proces: de zak gaat open, waarna het water langs de turbinebladen stroomt en er stroom wordt opgewekt. Angel investor Het is een relatief low-tech-systeem dat geen materialen als lithium nodig heeft om te werken. Volgens de ingenieurs is het systeem daarom meteen toepasbaar op grote schaal. Bij de presentatie op techbeurs CES in Las Vegas trok het idee bekijks: een (anonieme) angel investor steekt geld in het project. De ingenieurs, oorspronkelijk afkomstig van de Universiteit van Groningen, denken dat ze tegen 2030 10 procent van de markt voor energieopslag in handen kunnen hebben. Stroom opslaan wordt steeds belangrijker. Het elektriciteitnet kan de stroompieken nu vaak al niet aan, als het bijvoorbeeld hard waait of er veel zon is. Door tijdelijk stroom op te slaan in allerlei soorten batterijen kan het net wat ademruimte krijgen. Ook is stroom opslaan handig voor de uitbaters van windparken, omdat ze de elektriciteit dan kunnen 'bewaren' tot het moment dat er schaarste is, om de stroom dan voor een betere prijs te verkopen. Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.