Romy de Weert 03 augustus 2023, 12:34

Helft van de Nederlanders vindt dat klimaat hoger op de politieke agenda moet staan

Nederlanders zijn bang dat maatschappelijke dossiers sinds de val van het kabinet blijven liggen. Hoewel klimaatzorgen eerst vooral onder jongeren het belangrijkste thema was, verschuift dat door andere urgente problemen, zoals de hoge inflatie en woningcrisis, naar ouderen. Dat blijkt uit een maandelijkse peiling van marktonderzoeksbureau Ipsos.

Adobe Stock 424026564 De meerderheid van alle Nederlanders (56 procent) is bang dat belangrijke maatschappelijke dossiers blijven liggen nu het kabinet gevallen is. | Credits: Adobe Stock

Na de val van het kabinet haalt marktonderzoeksbureau Ipsos het net op bij de Nederlanders over hoe zij aankijken tegen de politieke situatie en de beoogde duurzaamheidsplannen. Het is de eerste politieke barometer na de val het kabinet.

Zorgen over klimaat

De meerderheid van alle Nederlanders (56 procent) is bang dat belangrijke maatschappelijke dossiers blijven liggen nu het kabinet gevallen is. Zeventigplusser maken zich hier veruit het meeste zorgen over (72 procent). De dossiers die Nederlanders de meeste zorgen baren zijn de woningmarkt (50 procent), asiel (46 procent) en de toeslagenaffaire (45 procent). Klimaat wordt door ongeveer een kwart genoemd; energietransitie door 15 procent.

Hoewel het klimaat niet bovenaan de zorgenlijst staat bij de meeste Nederlanders, is toch de helft van de van de bevolking het erover eens dat er bij een volgend kabinet meer aandacht moet worden besteed aan duurzaamheid en klimaat.

Jongere generatie

Terwijl jongeren zich steeds vaker lijken uit te spreken in bijvoorbeeld klimaatprotesten, maken vooral ouderen zich zorgen over duurzaamheid en klimaat, blijkt uit de peilingen van Ipsos. Sjoerd van Heck, politicoloog en onderzoeker bij het marktonderzoeksbureau, kan dat wel verklaren. “Uit eerdere onderzoeken weten we dat jongeren zich druk maken om het klimaat. Over het algemeen pleiten zij vaker voor strengere wetgeving en strenger beleid dan ouderen. Maar belangrijke thema’s worden vaak naar de achtergrond gedrukt door de meest urgente thema’s.”

Dat is terug te zien in de peilingen. Jongeren maken zich het meeste zorgen over de woningmarkt (34 procent), immigratie (31 procent), inflatie (27 procent) en pas daarna het klimaat (20 procent). “Veel jongeren kunnen geen betaalbaar huis vinden en worden geconfronteerd met stijgende kosten van levensonderhoud. Dat soort directe problemen verdrukken dan zorgen om het klimaat.” Het is een tendens die Ipsos vaker ziet in hun onderzoeken.

Partijgebonden

Vooral aanhangers van D66 (76 procent) en SP (72 procent) maken zich zorgen over het blijven liggen van maatschappelijke dossiers. Voor kiezers van PvdA/GroenLinks is klimaat, waaronder landbouw en stikstof, het belangrijkste dossier waar stilstand wordt verwacht. Rechtse kiezers zijn veel minder bezig met klimaat. Slechts 13 procent van de VVD-stemmers is bang voor stilstand in het klimaatbeleid nu het kabinet is gevallen.

De helft van de Nederlanders vindt dat er bij het volgende kabinet meer aandacht moet worden besteed aan plannen over duurzaamheid en klimaat. Vooral kiezers van PvdA/GroenLinks (88 procent), Partij voor de Dieren (78 procent), D66 (76 procent) en SP (72 procent) pleiten voor meer klimaatbeleid. Aanhangers van PVV (58 procent), BBB (43 procent) en VVD (42 procent) voelen hier het minst voor.

Meer lezen?

Er wordt weer veel gevlogen: hoe kan dat duurzamer?

Het CBS-onderzoek laat zien dat we voorlopig nog niet klaar zijn met vliegen. Ondertussen is de sector verantwoordelijk voor een hoop CO2-uitstoot, luchtvervuiling en geluidsoverlast. Hoe kunnen we binnenkort duurzamer vliegen? Dit zijn schonere alternatieven waar aan wordt gewerkt. Waterstof Waterstof wordt gezien als de brandstof van de toekomst. Bij het verbranden van waterstof komt geen CO2 vrij, wat het een duurzaam alternatief voor kerosine maakt. Bovendien is waterstof een efficiënte brandstof. Een kilo waterstof levert drie keer meer energie op dan een kilo kerosine. Concrete plannen om waterstofvliegtuigen de lucht in te krijgen, krijgen steeds meer vorm. Zo willen Rotterdam The Hague Airport en Hamburg Airport vanaf 2026 een lijnverbinding opzetten met vliegtuigen aangedreven door waterstof. En het Nederlandse Fokker Next Gen werkt samen met de Britse vliegtuigmotorbouwer Rolls-Royce aan een waterstofvliegtuig. Het vliegtuig wordt gemaakt voor korte afstanden tot zo’n 2.500 kilometer. De eerste testvlucht staat gepland in 2027. In 2035 wil Fokker Next Gen het waterstoftoestel op de markt brengen. Batterij Ook vliegen op een batterij komt steeds dichterbij. De Delftse vliegtuigbouwer Maeve Aerospace onthult haar eerste elektrische passagierstoestel. Het vliegtuig moet over een paar jaar 460 kilometer afleggen op een volle batterij – een afstand van Amsterdam naar Londen. Doordat de batterijtechnologie zich op snel tempo blijft ontwikkelen, verwacht medeoprichter Jan-Willem Heinen dat we daardoor ieder jaar verder kunt vliegen. Volgens Heinen is er veel potentie om korte, binnenlandse vluchten te verduurzamen. “Ieder jaar vliegen zo’n 200 miljoen mensen over afstanden van minder dan 400 kilometer.” Als al die vluchten elektrisch worden, bespaart dat een hoop CO2-uitstoot. Hoewel Maeve 01 pas in 2030 de lucht ingaat, heeft het bedrijf al twintig orders binnengekregen. Het eerste elektrische vliegtuig gaat naar de Nederlandse start-up Lucy, Europa’s eerste elektrische luchtvaartmaatschappij. Algenolie Daarnaast wordt er geëxperimenteerd met Sustainable Aviation Fuel (SAF). Dat is synthetische, duurzame kerosine die wordt gemaakt uit hernieuwbare bronnen. Algenolie is hier een voorbeeld van. Het bedrijf Viridos kweekt microalgen in zee die worden omgezet in een olierijke biomassa. De schatting is dat deze algenolie de CO2-voetafdruk van de luchtvaart met 70 procent kan verminderen. United Airlines, een van de grootste Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen, ziet potentie in de algenolie en heeft 5 miljoen in geïnvesteerd in deze duurzamere brandstof. Brandstof besparen Hoewel de ontwikkelingen hoopvol stemmen, is de luchtvaart op dit moment niet duurzaam te noemen. Veel alternatieve vliegtuigbrandstoffen zijn nog maar beperkt beschikbaar. Bovendien moeten de huidige vliegtuigen worden aangepast om schoner te kunnen vliegen. Voor het zover is, wordt gezocht naar manieren om de vervuilende brandstof kerosine te besparen. Vliegtuigbouwer Boeing heeft een bedrag van 425 miljoen dollar van ruimtevaartorganisatie NASA gekregen voor de ontwikkeling van een nieuw type vliegtuig. In plaats van vleugels aan de zijkant, heeft het extreem lange en dunne vleugels op het dak. Dit kan 30 procent brandstof besparen, denkt Boeing. Niet vliegen Deze Franse maatregel is rigoureus, maar zeker effectief. Namelijk: niet vliegen. De overheid verbiedt binnenkort korte afstandsvluchten tussen Franse grote steden. Reizen van de ene naar de andere grote stad in Frankrijk moet voortaan gebeuren per trein of auto. De nieuwe regels blijven in ieder geval gelden voor de komende drie jaar. Daarna moet het opnieuw beoordeeld worden door de Europese Commissie. Lees ook: Schoner vliegen laat vraag naar duurzame kerosine exploderenGreenpeace: internationale treinen dubbel zo duur als het vliegtuig'Voor een elektrische luchtvaart moet het hele ecosysteem mee'