Aardwarmte, of geothermie, wordt op enkele plaatsen in Nederland benut om groentekassen en huizen te verwarmen. Aardwarmte is echter ook een interessante bron om hernieuwbare elektriciteit mee op te wekken.
"We hebben de missie een baanbrekend bedrijf te zijn"
Transmark Renewables, een bedrijf van ex-Shelltopman Gerard Krans, kreeg in 2012 een licentie om in grote delen van Nederland onderzoek te doen naar stroomproductie met geothermie. Op basis van beschikbare data uit olie- en gaswinningsprojecten, en seismische data van TNO zoekt het bedrijf sindsdien naar geschikte locaties in Friesland, Utrecht en Noord-Brabant.
Doorlaatbaarheid
“Temperatuur is daarbij het probleem niet”, zegt Pieter Vis, Global Business Development Manager bij Transmark Renewables. “In Nederland is de bodem elke duizend meter dieper ongeveer 30 graden Celsius warmer. De temperatuur op 4.000 meter diep is nagenoeg overal hoog genoeg om elektriciteit op te wekken.”
Belangrijk is volgens Vis vooral dat de bodem op die diepte ook voldoende water bevat. “Een goede doorlaatbaarheid van het gesteente is cruciaal voor een sluitende business case”.
Naast een goede doorlaatbaarheid van de bodem is ook een lokale afnemer voor restwarmte belangrijk om geld te verdienen met een elektriciteitscentrale op geothermie. Het opgepompte water is, nadat er stroom mee is opgewekt, ongeveer net zo warm als water uit geothermiebronnen die puur voor verwarming gebruikt worden.
Turkije
In eigen land is Transmark Renewables nog niet aan boren toegekomen. De meeste van de 120 werknemers van het bedrijf werken momenteel aan projecten in Turkije en in Chili.
“Op onze locaties in Turkije is er op 2.000 tot 2.500 meter diep al water van boven de 130 graden Celsius beschikbaar”, zegt Vis. “Hier hebben we vorig jaar een eerste succesvolle put geslagen. Binnen twee jaar verwachten we elektriciteit te leveren.”
Voor zowel Chili als Turkije geldt dat de landen voor het overgrote deel van de energiebehoefte afhankelijk zijn van import. Geothermie is voor deze landen een aantrekkelijke energiebron voor baseload-elektriciteitscentrales. De warmte in de bodem is een nagenoeg onuitputtelijke bron die, in tegenstelling tot wind- en zonne-energie, altijd beschikbaar is.
Toekomst
Ondanks de successen in het buitenland is de ontwikkeling van geothermische elektriciteitscentrales in Nederland niet uit beeld. Hoewel er in ons land veel dieper geboord moet worden zijn er zeker kansen. Onderzoek van de adviesbureaus IF Technology en Ecofys toonde in 2011 aan dat Nederland in 20 procent van zijn warmte én elektriciteitsbehoefte kan voorzien met aardwarmte.
Op het kantoor van Transmark in Amsterdam blijft men voorlopig bezig met het identificeren van hoopvolle gebieden voor warmtewinning in Nederland. De meeste data waaruit Transmark Renewables kan putten reikt echter niet verder dan 3.000 meter diep. “Met gedegen geologisch onderzoek brengen we de meest kansrijke gebieden in Nederland in kaart”, zegt Vis. “Maar uiteindelijk moet er een put geboord worden. Een proefboring is kostbaar, maar we hebben de missie een baanbrekend bedrijf te zijn.”
Foto: echoDave_1990, via Flickr Creative Commons (Cropped by Duurzaambedrijfsleven)
