Romy de Weert 11 oktober 2022, 17:00

Zo bereiden we ons voor op extreme hitte

We krijgen wereldwijd steeds vaker te maken met extreme hitte. Ook in Nederland. Chief Heat Officers van Athene en Los Angeles vertellen tijdens het jaarlijkse CityLab-congres aan zo’n veertig burgemeesters van over de hele wereld hoe we ons daarop kunnen voorbereiden.

Adobe Stock 98069683 Extreme hitte komt steeds vaker voor, zoals in Griekse hoofdstad Athene.

Door klimaatverandering zijn er steeds meer periodes van extreme hitte. Vooral in stedelijke gebieden is hitte een groot probleem. Door de vele bebouwing en het gebrek aan groen worden zogenoemde hitte-eilanden gecreëerd, waarbij de stad de warmte vasthoudt. Meer dan 360 steden wereldwijd ervaren temperaturen boven de 35 graden Celsius.

Lees ook: ‘De kans op extreme weersomstandigheden neemt razendsnel toe, ook in Nederland’

Die hoge temperaturen zijn gevaarlijker dan ze lijken. Warmte in de stad zorgt voor meer luchtvervuiling en een onprettiger leefklimaat. Bovendien is hitte een sluipmoordenaar: ieder jaar bezwijken steeds meer mensen onder extreme temperaturen.

De taak van een Chief Heat Officer

Daarom besteden steeds meer steden aandacht aan hittegolven. Zo geeft de Spaanse stad Sevilla namen aan hittegolven en creëren steeds meer steden functies als Chief Heat Officers. Eleni Myrivili vervult die functie voor Athene. Ze bereidt de stad voor op extreme hitte door klimaatadaptatie- en mitigatie oplossingen te ontwikkelen en toe te passen. Afgelopen maandag ging ze in gesprek met Marta Segura, Chief Heat Officer van Los Angeles tijdens de CityLab-conferentie in Amsterdam, een evenement georganiseerd door Bloomberg Philantrophies.

Wat is CityLab?

CityLab is opgericht vanuit het principe dat de belangrijkste innovaties op lokaal niveau plaatsvinden en dat wereldwijde impact kan worden bereikt wanneer steden oplossingen delen. Burgemeesters van over de hele wereld komen bijeen en delen hun ervaring over thema’s als klimaatverandering, asielbeleid en onderwijs.

CityLab is georganiseerd door Bloomberg Philantrophies, de financieringstak van de Amerikaanse nieuwssite Bloomberg. Oprichter en oud-burgermeester van New York, Michael Bloomberg, opende de CityLab-conferentie.

Eerdere CityLab-conferenties zijn georganiseerd in New York, Los Angeles, Londen, Miami, Parijs, Detroit en Washington, DC.

Categorieën voor hittegolven

In Athene helpt Myrivili ambtenaren bij het testen van nieuwe systemen om hittegolven te categoriseren op basis van gezondheidsrisico’s. Bij orkanen gebeurt dit al, maar die worden gecategoriseerd op basis van hun intensiteit. “Zo’n systeem moet mensen bewust maken van de gevolgen. Bovendien willen we voor iedere categorie een noodprotocol schrijven.”

Want wanneer ben je als stad goed voorbereid op een hittegolf? “De eerste stap is om bewustwording te creëren”, zegt Myrivili. Het categoriseren op basis van gezondheidsrisico’s is één manier om dat te doen. Daarna volgt de voorbereidingsfase. “Het is heel belangrijk om te weten waar de meest kwetsbaren wonen. Ga de wijken in en bekijk de plekken waar groen mist en weinig schaduw is.”

Wil je meer weten over extreme hitte? Lees dan dit verhaal.

Breng kwetsbaren in kaart

Vervolgens is het zaak om de kwetsbare mensen tijdens een hittegolf in de gaten te houden. “Dat kan door middel van sociale medewerkers die langs de deuren gaan om te checken of alles nog goed gaat”, licht Myrivili toe. Of door extra koelcentra te openen en watertappunten neer te zetten. Het zijn middelen om de ergste risico’s op het moment zelf te beperken.

Op grotere schaal en op langere termijn moet er ook heel wat gebeuren. “We moeten onze stad herontwerpen”, zegt Myrivili. Er moet veel meer groen komen, meer water-elementen en veel minder auto’s. “Om dat te doen, is heel veel lef nodig.”

Dat ziet ook Chief Heat Officer van Los Angeles, Marta Segura. Ze heeft de taak om de samenwerking tussen de stadsdelen te bevorderen en strategieën om hitte te beperken uit te rollen. “Die zijn vooral gericht op de meest kwetsbare bevolkingsgroepen, met name gemeenschappen met een laag inkomen die geen begroeiing hebben in hun buurten en die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer”, zegt Segura.

In de strategie zit het bouwen van bushokjes voor verkoeling, drinkwaterpunten en vooral het planten van bomen en begroeiing.

Warmer in Nederland

De kans dat extreme weersomstandigheden zoals hitte voorkomen is razendsnel toegenomen, ook in Nederland, zei Maarten van Aalst, directeur van het Klimaatcentrum van het internationale Rode Kruis in een eerder artikel. Om ons daartegen te weren, moeten we volgens Van Aalst heel praktisch kijken naar wat we per stad kunnen doen om een extreme weerssituatie voor te zijn.

Als het aan de jongeren ligt, dan zijn de Nederlandse steden in 2040 veel groener. Iedereen is binnen maximaal 10 minuten in een park, bos, buurttuin of natuurgebied. Dat is niet alleen goed voor de gezondheid, maar helpt ook tegen hitte in de stad. Lees hier meer.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.

Nieuw-Zeelandse regering wil belasting voor boerende koeien en schapen

De Nieuw-Zeelandse regering spreekt van een wereldprimeur, maar de boeren zijn minder enthousiast. Lobbygroep Federated Farmers vreest dat de belasting ervoor zorgt dat boeren hun boerderijen moeten sluiten. Ook de conservatieve ACT-partij is negatief over het voorstel. Lees meer: Een koeienboer of scheet? Een dollar! Nieuw-Zeeland wil methaan beprijzen Het belang van de landbouwsector De landbouwindustrie is van vitaal belang voor de Nieuw-Zeelandse economie, want het land verdient veel met de export van zuivel. (Er wonen 5 miljoen mensen in Nieuw-Zeeland, 10 miljoen koeien en 26 miljoen schapen). Daardoor hebben de boeren veel invloed. In 2003 sneuvelde een soortgelijk belastingvoorstel van de Labour partij al. Klimaatdoelen Als Nieuw-Zeeland haar klimaatdoelen wil halen, kan het bijna niet anders dan de landbouwsector aanpakken. Aangezien die sector verantwoordelijk is voor ongeveer de helft van de uitstoot van het land. De regering wil het geld dat ze ophaalt met de belasting terugbrengen in de sector voor onderzoek, de ontwikkeling van technologieën en subsidies voor innoverende boeren. Op die manier denkt premier Jacinda Ardern dat het de Nieuw-Zeelandse boeren uiteindelijk een concurrentievoordeel gaat opleveren. Lees ook: Wat is methaan en hoe kunnen we de uitstoot ervan beperken? Kombucha voor koeien Nu al vindt er een onderzoek plaats naar het effect van Kombucha op methaanuitstoot. Op een onderzoeksboerderij van Massey University krijgen kalveren Kowbucha-poeder dat wordt gemengd tot een melkachtige drank. Bij het project is de Nieuw-Zeelandse zuivelgigant Fonterra betrokken. Lees ook: Methaanremmers DSM goedgekeurd door EU: 'Revolutie in de zuivelmarkt' Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.