Sebastian Maks
15 augustus 2023, 13:34

Finse start-up verhit bio-afval om CO2 uit de atmosfeer te houden

In Finland, dichtbij de hoofdstad Helsinki, is een grootschalige faciliteit geopend die CO2 uit de atmosfeer opslaat. Welbekend zijn inmiddels de Direct Air Capture-bedrijven, die met innovatieve technologieën CO2 afvangen uit de lucht. Maar de Finse start-up Carbo Culture gebruikt een andere methode: ‘biochar’. Door het verhitten van organische afvalstoffen kan CO2 voor honderden of zelfs duizenden jaren veilig in de grond worden opgeslagen, waar het ook nog eens de bodem ten goede komt. Hoe werkt de techniek precies?

Adobe Stock 631165863 Biochar, een product dat voortkomt uit bio-afval, is een korrel die qua uiterlijk veel wegheeft van houtskool. | Credits: Adobe Stock

Het behoeft bijna geen toelichting meer dat ons leven op aarde een gigantische uitstoot van CO2 met zich meebrengt. Een veelgebruikte manier om die uitstoot enigszins (al dan niet tevergeefs) te compenseren, is om bomen te planten. De bomen nemen de CO2 uit de atmosfeer op en zetten die om in zuurstof. Maar: als de geplante bomen op een bepaald moment overlijden, komt de opgeslagen CO2 langzaam weer terug in de atmosfeer. En dan ben je weer terug bij af.

Bio-afval beter gebruiken

Dat is waar ‘biochar’ om de hoek komt kijken. Biochar is een materiaal dat ontstaat door organisch afval – hout, gewasresten en residuen van afvalwater – te verhitten tot hoge temperaturen, zonder het te verbranden. Dat proces wordt pyrolose genoemd. Het product dat daaruit voortkomt, is een korrel die qua uiterlijk veel wegheeft van houtskool.

Door van het organische afval biochar te maken, wordt de CO2 die anders weer vrij zou komen, juist vastgehouden. Als je de korrels in de grond opslaat, wordt de CO2 er voor honderden, misschien zelfs duizenden jaren vastgehouden. Bovendien maakt het de bodem gezonder, wat landbouwoogsten ten goede kan komen. Dit geldt met name voor droge en zure gronden, waardoor boeren in gebieden die aangetast zijn door de gevolgen van klimaatverandering geholpen kunnen worden.

Grote faciliteit

Het Finse Carbo Culture heeft van de European Innovation Council een subsidie van ruim twee miljoen euro gekregen om hun faciliteit in de buurt van Helsinki te bouwen. Met die faciliteit, waar op grote schaal bio-afval wordt omgezet in biochar, zou naar eigen zeggen kunnen vermijden dat 3.000 ton CO2 per jaar in de atmosfeer belandt. Dat is grofweg te vergelijken met de jaarlijkse uitstoot van 1.500 benzineauto’s.

Het bio-afval dat Carbo Culture gebruikt, is afkomstig van nabijgelegen houtbewerkers. De houtsnippers en -korrels die overblijven van hun werkzaamheden, zouden anders in de prullenbak verdwijnen. Het is belangrijk dat het hout niet nog bruikbaar is voor primaire toepassingen, vindt het bedrijf. Dat zou namelijk betekenen dat er meer bomen gekapt moeten worden dan noodzakelijk. Ook vindt het bedrijf het belangrijk om dichtbijgelegen materiaal te gebruiken, om op die manier niet gebruik te hoeven maken van vervuilende transportopties.

Afvangen uit de lucht

Een andere veelgebruikte techniek om CO2 uit de atmosfeer te halen, is door deze af te vangen uit de lucht. Direct Air Capture, of DAC, wordt die methode genoemd. Omgevingslucht wordt dan met ventilatoren opgezogen, en met een membraan wordt vervolgens het CO2 eruit gefilterd. Volgens Henrietta Moon, een van de oprichters van Carbo Culture, is het opslaan van CO2 met biochar sneller schaalbaar dan met DAC. “Als je naar andere methoden kijkt, zijn die schaalbaar binnen één of twee decennia”, zegt ze. “De natuurlijke systemen (biochar, red.) zijn dat vandaag al.”

Lees ook:

VIDEO: Deze technologie maakt circulaire slib mogelijk

“Slib is van oudsher erg moeilijk te verwerken, omdat het voor tachtig procent uit water bestaat”, zegt Monica Schildknecht, head of sales bij C-Green. “Het wordt daarom uitgereden over het land of belandt in grote verbrandingsovens.” En dat is zonde. Het verbranden van natte afvalstromen is namelijk een bijzonder energie-intensief proces. Daarnaast kan natte slib op verschillende manieren een herbestemming krijgen, mits het goed verwerkt wordt. Duurzame verwerking van slib De technologie van C-Green maakt herbestemmen mogelijk. De innovatieve verwerkingsmethode is het beste te vergelijken met een snelkookpan. Het slib wordt onder hoge druk gekookt in een zuurstofvrije omgeving, waardoor de vaste deeltjes aan elkaar klonteren en naar de bodem zakken. Op die manier kunnen ze gemakkelijk worden gescheiden van het vocht. In de volgende stap van het proces wordt het water gereinigd, via een proces dat natte oxidatie heet, waardoor het water verder verwerkt kan worden in een waterzuiveringsinstallatie. De vaste stoffen die overblijven, noemt C-Green hydrochar. Het product kan dienen als bodemverbeteraar of biobrandstof en stoot (in tegenstelling tot natte slib) geen methaan uit. Meer weten? Bekijk onderstaande video voor meer uitleg over de werking en potentie van de technologie van C-Green:Potentie voor Nederland Volgens Schildknecht is Nederland bij uitstek geschikt voor de toepassing van de technologie. “Nederland heeft een hoge dichtheid van bevolking, industrie en voedselproductie. Er wordt daarom elke dag veel slib geproduceerd, terwijl de verwerkingsmogelijkheden beperkt zijn. De technologie van C-Green biedt uitkomst.” De pilot-installatie staat al en wordt momenteel getest bij afvalverwerker Reym. Ook Waternet is betrokken bij het project. Gezamenlijk onderzoeken de partijen de mogelijkheden voor verdere opschaling. Lees ook: Van rioolslib naar biobrandstof: modulaire fabriek maakt het mogelijkOp zoek naar het 'smerigste en natste' afval': dit bedrijf maakt er biobrandstoffen van