Marc Seijlhouwer 06 maart 2020, 16:14

Waterstof voor scheepvaart vereist nauwelijks aanpassingen

99 procent van al het scheepsverkeer tussen China en de Verenigde Staten kan zonder grote aanpassingen op waterstof draaien. Dat blijkt uit een nieuw rapport van de International Council on Clean Transportation (ICCT). De helft van de schepen heeft zelfs helemaal geen aanpassingen nodig en functioneert op waterstof precies hetzelfde als op fossiele brandstoffen.

Containerschip bij haven

Het rapport vraagt zich niet af waar de grote hoeveelheden (groene) waterstof voor de scheepvaart vandaan moet komen. In plaats daarvan richt het zich op de technische haalbaarheid van groener scheepstransport. De containerscheepvaart stootte in 2015 208 miljoen ton CO2 uit. Als de sector die uitstoot wil verlagen, moet die waarschijnlijk overstappen op duurzamere brandstoffen.

Lees ook: Prototype waterstofschip brengt techniek stap dichterbij

Kleine aanpassingen

Volgens het rapport denken verschepingsbedrijven dat waterstof te veel aanpassingen vergt. Onderzoek laat nu zien dat dit niet het geval is: 99 procent van alle schepen die de route China-Verenigde Staten vaart, kan met kleine aanpassingen op waterstof draaien. Voor de grootste schepen moet dan zo’n 5 procent van de laadruimte opgeofferd worden voor extra waterstoftanks. Dan kan het schip 300 containers minder vervoeren. Maar 43 procent van de schepen hoeft zelfs dat offer niet te brengen.

Als de verschepers geen laadruimte willen opofferen, kunnen ze ook vaker stoppen. Met één extra stop op de oversteek van de Grote Oceaan kunnen bijna alle soorten schepen de reis op waterstof voltooien. De onderzoekers stellen Dutch Harbor in de VS of één van de vele Japanse havens voor als perfecte extra stops.

Is waterstof te duur?

Het onderzoek laat zien dat de overstap naar waterstof voor containerschepen relatief makkelijk te maken is. Geen verschepingsmaatschappij zal graag een extra stop maken of laadruimte inleveren, maar waterstof is voor deze sector haalbaarder dan voor bijvoorbeeld de luchtvaart. Daar is uitbreiding van de brandstoftank veel ingewikkelder.

De grote vraag na dit onderzoek is: wie gaat de duurzame waterstof produceren en wie bouwt de benodigde infrastructuur? Voorlopig is groene waterstof volgens critici nog te duur om te gebruiken als (scheeps)brandstof.

Lees ook: Een Green Deal voor de scheepvaart

Bron: ICCT | Bron: Adobe Stock

Amsterdam: 55 procent CO2-reductie in tien jaar is haalbaar

Het rapport gaat uit van drie scenario’s; in het meest optimistische wordt de 55 procent gehaald. In een gemiddeld geval komt de reductie op 48 procent, nét onder de landelijke ambitie van 49 procent reductie in 2030. In het minst gunstige geval komt de reductie op slechts 21 procent uit. “Dat is als we al onze plannen niet uitvoeren”, vertelt woordvoerder Joric Kerstens van de Gemeente Amsterdam.Download het rapport van CE DelftVan het gas af en zon op de dakenDaar gaat het college van wethouders niet van uit. In de plannen van de gemeente zijn 260.000 woningen aardgasvrij. Nu geldt dat al voor alle nieuwbouw, maar ook de oudere woningen die nog een gasaansluiting hebben moeten er van af. Daarnaast gaat Amsterdam nog meer doen om de hoofdstedelijke daken te beleggen met zonnepanelen.Lees ook: Hoe Amsterdam zijn klimaatakkoord vorm gaf“Er komt dit jaar een app die het voor burgers makkelijker maakt om subsidies, vergunningen en leningen te vinden. En wij krijgen daarmee beter zich hoeveel mensen interesse hebben", zegt Kerstens. Daarnaast hoopt de gemeente dat bedrijven nog meer van hun grote panden van zonnepanelen voorzien. “Op termijn, als er een landelijke CO2-heffing komt, kunnen we bedrijven misschien meer dwingen om dat te doen. Maar dat is niet de eerste insteek”, vertelt Kerstens.Ringweg AmsterdamDe gemeente heeft nu al een klimaatkas van € 150 mln. “Die is belangrijk om de eerste dingen in gang te zetten. Maar uiteindelijk hebben we iedereen nodig: de provincie, het rijk, de burgers en de bedrijven.” Het Rijk is bijvoorbeeld nodig om de uitstoot van auto’s op de ringweg rond Amsterdam te verminderen. “Het is een rijksweg en wij gaan niet over de maximumsnelheid. Wel willen we in de stad oude dieselauto’s weren en gaan er dit jaar nog 29 uitstootvrije bussen rijden.”HemwegcentraleAmsterdam haalt de forse reductie mede dankzij de sluiting van de Hemwegcentrale, begin dit jaar. Toch is dat niet de enige bijdrage. Kerstens: “Onze maatregelen doen meer voor de CO2-uitstoot dan de sluiting van de Hemwegcentrale.” Sinds 2010 daalt de uitstoot van Amsterdam al geleidelijk. Op het hoogtepunt tien jaar terug stootte de stad in totaal 5,5 miljoen ton CO2 per jaar uit. Ter vergelijking: heel Nederland stootte dat jaar 182 miljoen ton uit. De stad is dus goed voor zo’n 3 procent van de Nederlandse uitstoot.Vorig jaar lanceerde de stad zijn eigen klimaatakkoord. Nu wordt zowel de haalbaarheid als de omvang van het akkoord duidelijk. Kerstens: "Het rapport laat zien dat we een grote reductie kunnen halen. Maar dan moeten we er wel hard voor werken."Lees ook: De Amsterdamse haven wordt een hotspot voor waterstof en circulaire initiatievenBron: Gemeente Amsterdam | Beeld: Adobe Stock