Romy de Weert 06 juni 2022, 10:00

's Werelds eerste circulaire warenhuis TOMO moet centrale plek zijn voor duurzame kleding

Waar ga je winkelen als je op zoek bent naar duurzame kleding? Volgens Marjan Haselhoff ontbreekt die plek. “Met TOMO willen wij het eerste circulaire fashion en lifestyle warenhuis neerzetten.”

Ergens in de Randstad opent dit jaar 's werelds eerste circulaire warenhuis. | Credits: Silk-Ka flowers via TOMO

Marjan Haselhoff is al vijftien jaar ondernemer. Ze was coach, gaf trainingen aan management en directies over leiderschap en zelfsturing. Na veel podiumervaring te hebben opgedaan was het voor haar tijd voor iets anders. Iets waarmee ze de wereld een beetje beter maakt. “Ik kwam erachter dat er nog zoveel ellende in de wereld van fashion is”, zegt Haselhoff.

Zelf kon ze nauwelijks mooie en stijlvolle duurzame kleding vinden. “Het is er wel, maar heel erg verspreid over kleinere winkels.” In haar ogen ontbreekt er een centrale plek waar alle duurzame modemerken samen komen. Het idee was geboren. “Als niemand het doet, doe ik het zelf wel”, zegt ze lachend. “Met TOMO wil ik een verzamelplek creëren voor consumenten en duurzame merken. We willen een wauw-effect creëren.”

Groeiende behoefte naar centrale plek

Ze is ruim twee jaar bezig geweest met het plan. Samen met een groep van gedreven enthousiastelingen onderzocht ze of er überhaupt wel vraag naar is. “Al vrij snel merkten we dat er heel veel behoefte is aan één centrale plek voor duurzame kledingstukken.”

Waarom duurzame kleding niet altijd makkelijk te definiëren is

Duurzaamheid en circulariteit zijn niet altijd hetzelfde. Sommige niet duurzame materialen (zoals plastic) kunnen zich perfect lenen voor recyclen. Denk aan PET flessen in het statiegeldsysteem. Dit is circulair, maar PET is geen duurzaam materiaal. Haselhoff: “Wat we als circulaire retailer altijd proberen te voorkomen is dat producten worden gedowncycled. Gerecycled polyester gemaakt van plastic (PET) afval gevonden in kustlijnen of in de oceaan daar zijn we helemaal voor. Maar wanneer polyester wordt gemaakt van rPET (gerecycled PET) – dat ook kan worden gebruikt voor flessen – dan kan het beter een fles blijven. Het materiaal van een PET fles kan immers vaker gerecycled worden dan een polyester bloesje, en hoe langer we materialen in de loop kunnen houden, hoe beter.”

Circulair warenhuis

TOMO moet een warenhuis worden voor duurzame modemerken. “We zijn er voor consumenten, maar ook voor de merken. Ze kunnen vaak niet groeien omdat ze te weinig fysieke plekken krijgen in de markt en daardoor alleen online aanwezig zijn. Daardoor blijven ze vaak onder de radar en dat is zo ontzettend zonde.”

Haselhoff merkt dat kledingmerken staan te springen om zich aan te sluiten bij TOMO. Maar niet ieder merk kan zomaar terecht in het duurzame warenhuis. “We hebben een kenner in ons team die in Berlijn woont en heel nauwlettend duurzame merken in de gaten houdt. Daarnaast hebben we allerlei tools en werken we samen met bedrijven waarmee we de duurzaamheid van merken in kaart brengen.”

Transparantie met QR-code

TOMO werkt met een QR-codesysteem. “Bijna ieder product krijgt een QR-code. Daarin willen we maximaal transparant zijn over wat we verkopen. Met behulp van blockchain is vastgelegd welke route een kledingstuk heeft afgelegd. Van de katoenboer tot aan de vrachtwagen. Dat laten we allemaal zien.”

Misleidende duurzaamheid claims

Met het duurzame warenhuis wil Haselhoff het vertrouwen van de consument winnen. Want het vertrouwen van consumenten in de claims van modemerken is laag. Uit onderzoek van Radar bleek dat meer dan de helft nauwelijks vertrouwen heeft in de duurzame beloftes van kledingmerken.

In november afgelopen jaar kondigde de Autoriteit Consument en Markt (ACM) aan een vervolgonderzoek te doen naar misleidende duurzaamheidsclaims bij kledingmerken. “Wij zien dat veel kledingbedrijven zich graag duurzaam voordoen, maar ze overdrijven hun claims en de onderbouwing ontbreekt”, zei directeur Edwin van Houten eerder.

Vertrouwen herstellen

Haselhoff wil dat vertrouwen met TOMO herstellen. “We moeten het vertrouwen weer opbouwen. Dat is een hele grote uitdaging, maar niet onmogelijk”, zegt Haselhoff. Met TOMO wil ze haar klanten ook een beetje bewustwording bijbrengen. Met schermen, informatieborden en zelfs een mini-expo wil TOMO het winkelend publiek informeren over duurzaamheid in de kledingindustrie.

“Op een speelse manier willen we de consument iets bijbrengen over circulariteit om greenwashing tegen te gaan”, zegt Haselhoff. Ze gelooft dat circulariteit in de kledingindustrie de overhand krijgt. “Wij willen de Tesla van de fashion zijn. Een nieuwkomer die de markt openbreekt op het gebied van duurzaamheid. En er zullen nog veel meer groenere alternatieven komen.” Het eerste circulaire warenhuis komt in de Randstad, maar waar precies, kan Haselhoff nog niet zeggen.

Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.

Duurzame kleding

Deel dit bericht op

Aansluitend Artikel

Deze Oekraïense start-up wil CO2 uit de lucht vangen en daar groente en fruit mee laten groeien

Vanuit de Oekraïense hoofdstad Kiev runt Nick Oseyko zijn start-up Carbominer. De stad die kort geleden nog zwaar onder vuur lag. Russische troepen kwamen tot net buiten de stadsgrenzen, maar werden verdreven door het Oekraïense leger. Ook Oseyko was even gevlucht omdat het er te onveilig was, maar eind april keerde het hele team weer terug. Lees ook: CO2-afvang als oplossing voor minder aardgas in de glastuinbouw? Start-up runnen vanuit een land in oorlog “Nu is het hier min of meer veilig”, zegt Oseyko via een videoverbinding. “Het was nog een tijd lang stil op straat, overal moesten we ons paspoort laten zien. Maar nu rijden er weer veel auto’s, veel mensen zijn teruggekeerd naar Kiev. Dat is een goed teken.” Oseyko geeft toe dat het best lastig is om een start-up te ontwikkelen in een land in oorlog. Alle mannen tussen 18 en 60 moeten er paraat staan om te vechten. De logistiek loopt alles behalve optimaal en sommige benodigdheden zijn er niet te krijgen. Maar omdat de start-up een holdingmaatschappij op Cyprus heeft, kunnen de financiële transacties gelukkig wel gewoon doorgaan. CO2 afvangen dichtbij de bron Oseyko doet wat hij kan vanuit Kiev. Denk aan onderzoek doen naar de techniek, en het vinden van investeerders via online meetings. Om de andere vijand - klimaatverandering - te bestrijden door CO2 uit de lucht te halen. Het opvangen van CO2 niet nieuw. Maar Carbominer is volgens Oseyko uniek in zijn soort, omdat de machine vrij klein is: ongeveer 3 meter lang, en net zo hoog als een zeecontainer. “Normaal gebeurt het direct afvangen van CO2 in enorme fabrieken en met grote constructies. Daardoor kun je veel CO2 afvangen, maar moet het vanaf daar weer getransporteerd worden. Met onze machine gaat dat straks veel makkelijker, omdat het een relatief kleine machine is, die je makkelijk verplaatst, en het direct uit de lucht haalt.” Uitvinder Nick Oseyko (links) met zijn dochter Vika.Wat is DAC? DAC staat voor direct air capture. Dat betekent dat er CO2 direct uit de lucht wordt gehaald. Het is anders dan CCS, wat staat voor carbon capture and storage. Daarbij wordt de CO2 uit schoorstenen en andere bronnen afgevangen en opgeslagen. Dat is voor de (fossiele) industrie een gewild middel om de uitstoot te verminderen. Die CO2 kan dan worden opgeslagen in lege gasvelden onder de zeebodem. Prijs van fossiele brandstoffen steeds hoger En omdat de machine zo wendbaar is, kan het makkelijk naast een kas worden geplaatst. Bijvoorbeeld bij ons in het Westland. “Planten hebben CO2 nodig om te groeien, voor fotosynthese. Glastuinbouwers geven extra CO2 aan hun planten om de groei te bevorderen. Dat kopen ze in, of ze wekken het zelf op door aardgas te verbranden.” Maar de prijs van fossiele brandstoffen wordt steeds hoger, ook een effect van de oorlog. Er staan in Nederland zelfs kassen leeg omdat het niet rendabel is vanwege de hoge aardgasprijzen. En de prijs voor het uitstoten van CO2 door verwarming wordt bovendien steeds duurder, door de CO2-belasting die vanuit de Europese Unie is ingesteld om de broeikasgasuitstoot terug te dringen. CO2-spons CO2 uit de Carbominer is volgens Oseyko een stuk duurzamer dan de CO2 die de glastuinbouwers nu gebruiken. Die CO2 komt namelijk vrij bij het verbranden van fossiele brandstoffen, terwijl deze CO2 al aanwezig is in de atmosfeer en daaruit wordt opgevangen. En de CO2 wordt gevangen met behulp van elektriciteit, wat weer wordt opgewekt met windmolens of zonnepanelen. “Bovendien wordt het vangen van CO2 op de lange termijn goedkoper, omdat we steeds meer hernieuwbare elektriciteit gaan gebruiken.” De Oekraïner heeft zijn pijlen op de Europese glastuinbouwer gericht. “De Europese Green Deal streeft naar een stuk minder CO2-uitstoot, en daar kan onze Carbominer goed bij helpen.” Voor de oorlog kreeg hij al een investering van 700.000 dollar vanuit een fonds uit eigen land. Hij hoopt dat als de oorlog voorbij is, hij zijn de technologie in het echt kan laten zien aan de Europese glastuinbouwers. Maar tot die tijd blijft hij zijn verhaal vertellen via een videoverbinding, vanuit zijn Oekraïne. Lees ook: Wereldwijd mislukken projecten om CO2 op te slaan. Heeft CCS wel een kans in Nederland?