Hannah van der Korput
14 februari 2023, 15:19

Het moment is daar: groen gas in Alkmaar

Hebben we het over de energietransitie, dan hebben we het vaak over zonne- en windenergie. Het Alkmaarse bedrijf SCW ziet echter veel kansen voor groen gas. Zeker nu rondom Alkmaar het eerste groene gas door de pijpleidingen gaat.

DSF3095 Minister van Klimaat en Energie Rob Jetten was op bezoek bij SCW Systems. | Credits: SCW / Minke Pielaet

Minister van Klimaat en Energie Rob Jetten bezocht de groen gas fabriek van SCW in Alkmaar vanwege een debuut: de eerste 500 kubieke meters groen gas zijn deze week het landelijk netwerk ingegaan. Dit gas is van zo’n kwaliteit dat het geschikt is voor huishoudelijk gebruik en de industrie. Volgens SCW kan er binnen korte tijd al opgeschaald worden.

Reststromen erin, groen gas eruit

SCW Systems zet organische reststromen zoals rioolslib, GFT en reststoffen uit de industrie om in groen gas. Dit gebeurt in een reactor door middel van superkritische water vergassing. Met deze methode worden reststromen tot een temperatuur van 600 graden Celsius en een druk van 240 bar gebracht. Koolstofverbindingen vallen uiteen, waardoor er een gasmengsel ontstaat van waterstof, methaan en CO2. Deze moleculen worden vervolgens omgezet naar groen gas. Dit heeft dezelfde bestanddelen en kwaliteit als aardgas, maar omdat het gemaakt is uit reststromen krijgt het de naam ‘groen’.

Het produceren van waterstof behoort ook tot de mogelijkheden. “Dat gebeurt nu nog niet, maar in de toekomst is dit zeker mogelijk. Nu zetten we alle waterstof die we produceren om in extra groen gas zodat we gebruik kunnen maken van de bestaande gas infrastructuur. Hierdoor kunnen we het gas dat we in de zomer produceren ook in de winter gebruiken om bijvoorbeeld onze huizen te verwarmen”, zegt Wout de Groot, directeur SCW Gas.

Ook niet-biogene afvalstromen in de reactor

In de reactoren is plaats voor veel restproducten. De Groot ziet ook groeipotentie in niet-biogene afvalstromen. “We willen ook graag afvalstoffen gebruiken die nu nog worden verbrand zoals plastics. Zo kunnen we lastige afval-reststromen ook efficiënt hergebruiken.” Deze niet-biogene afvalstromen hebben bovendien een nog hogere energieopbrengst.

CO2 afvangen

Bij het productieproces van groen gas ontstaat ook groene CO2. Dit wordt door SCW vastgelegd en omgezet naar een poedervorm. Vervolgens kan dit weer gebruikt worden voor cement en beton. Zo worden bouwmaterialen ontwikkeld die qua voetafdruk meer CO2 vasthouden dan ze uitstoten. De Groot: “We kunnen de CO2 die bij het proces vrijkomt permanent vastleggen en hergebruiken. Hierdoor ontstaat met groen gas een route naar grootschalige negatieve CO2 emissies. Het mes snijdt aan meerdere kanten.”

Met een aparte CO2-afvanginstallatie wil SCW binnenkort ook CO2 uit de buitenlucht halen om vervolgens te gebruiken voor cement en beton.

Opschalen

SCW ziet mogelijkheden om dit Nederlandse, groene gas op grote schaal te produceren. Waar nu de eerste 500 kuub is geleverd, denkt het bedrijf in vijf tot zeven jaar zelfs 1 miljard kuub aan groen gas te kunnen produceren. In totaal lag het Nederlandse gasverbruik van huishoudens en bedrijven jarenlang op 40 miljard kuub, al is dat nu vanwege de hoge gasprijs teruggelopen naar zo’n 30 miljard.

De fabriek van SCW telt op dit moment vier reactoren, met de mogelijkheid om dit te verdubbelen. Om een miljard kuub aan groen gas te kunnen produceren, zijn er 250 reactoren nodig. Er moet dus wel flink opgeschaald worden. Gasunie, pensioenfonds PGGM en investeringsfonds Invest-NL investeerden al in de fabriek.

Meer lezen over groen gas:

Zonne-auto’s komen eraan. Kan de laadinfrastructuur dat aan?

In heel Europa moet al het wegverkeer emissievrij zijn in 2050. Dat betekent dat met de technologie van nu alle auto’s, busjes en vrachtverkeer op waterstof moeten rijden of elektrisch worden aangedreven. “Dat vereist aanzienlijke laadinfrastructuren”, ziet onderzoeksinstituut TNO, dat deel uitmaakt van het consortium. Afhankelijkheid elektriciteitsnet Om niet te veel afhankelijk te zijn van het elektriciteitsnet, onderzoekt het consortium de toepassing van zonnetechnologie in en op elektrische voertuigen. De auto's van Lightyear en Squad Mobility maken gebruik van deze technologie. Ook het Duitse Sono Motors werkt aan betaalbare zonneauto's. Uit onderzoek bleek dat zonnepanelen op elektrische auto’s ervoor kunnen zorgen dat ze op jaarbasis zo’n 25 procent minder hoeven te worden opgeladen. In zonnige gebieden kan dat zelfs oplopen tot 40 procent. 'In 2030 rijdt 10 procent op zonnestroom' De Topsector Energie schat dat elektrische auto’s met zonnepanelen in 2030 zo’n 10 procent van de hele markt kunnen vormen. Dat zijn niet alleen elektrische auto’s zoals die van Lightyear, maar ook vrachtwagens en stadsbussen met zonnecellen op het dak. De komende drie jaar gaat het consortium testen uitvoeren met auto’s, vrachtwagens, bussen en bestelwagens met zonnecellen. Sensoren moeten meten hoeveel energie de zonnecellen in verschillende delen van Europa kunnen opwekken. Beleidsaanbevelingen voor Europa Met de resultaten wil SolarMoves de potentie van de technologie vaststellen. Ook wil het consortium na de pilot kunnen voorspellen welke laadinfrastructuur nodig is als een deel van de auto’s op zonnestroom rijdt. De resultaten worden als beleidsaanbevelingen aan de Europese Commissie gepresenteerd. Het consortium SolarMoves bestaat naast TNO onder andere uit het Duitse Fraunhofer Institute for Solar Energy Systems ISE, Sono Motors en IM Efficiency. Meer lezen over zonnetechnologie? Dit zijn de voordelen van rechtopstaande, dubbelzijdige zonnepanelen Zonnepanelen die zichzelf schoonmaken: ultradunne coating maakt het mogelijkZonneauto van Sono Motors krijgt steun vanuit de EU