Steenmeel is heel fijn poeder gemaakt van gesteente, in dit geval basalt. Dit materiaal reageert met CO2 in de lucht en bindt het broeikasgas aan de steendeeltjes. Vervolgens verdwijnt het in de bodem, waar het lange tijd vast kan zitten. Zo haal je CO2 uit de lucht en stop je het in de grond, waar het niet bijdraagt aan het broeikaseffect.
High-tech CO2 afvangen
Het klinkt dus als een goed idee om steenmeel in te zetten tegen CO2. Het uit de lucht halen van broeikasgassen is een idee dat steeds populairder wordt. Verschillende startups, vooral uit Noord-Amerika, hebben high-tech installaties bedacht om CO2 uit de lucht te filteren. De grote muren vol ventilatoren bevatten vloeistoffen die CO2 absorberen. Maar die vloeistoffen kosten veel geld, terwijl basalt een relatief goedkoop materiaal is.
Er zijn nog meer manieren om CO2 uit de lucht te halen. Met mineralen bijvoorbeeld, of met zelfhelend beton
Daar komt nog een extra voordel bij: basalt bevat ook voedingsstoffen die de bodem verrijken. Volgens het onderzoek haalt het steenmeel dus niet alleen CO2 uit de lucht, het verrijkt ook de bodem. Daardoor kunnen er planten groeien, die ook weer CO2 absorberen. Zo snijdt het CO2-absorberende mes aan twee kanten.
2,5 miljard ton CO2
Door het steenmeel vooral over verarmde bodems, die weinig voedingsstoffen bevatten, te strooien, haal je jaarlijks maximaal 2,5 miljard ton CO2 uit de lucht. Om dat getal te begrijpen: in 2019 stootte Nederland 182 miljoen toen CO2 uit. Als je wereldwijd basalt uitstrooit haal je dus bijna 15 keer de uitstoot van Nederland uit de lucht.
Let wel: het opzetten van zo’n gigantische operatie kost ook CO2. De basalt moet gewonnen worden in mijnen, in een proces dat veel energie kost. Het steenmeel moet via vliegtuigen in de lucht komen, wat ook weer CO2-uitstoot oplevert. De onderzoekers stellen voor om (elektrische) drones te gebruiken, of energiezuinige luchtschepen, om afgelegen gebieden met arme bodems te bereiken. Ook zou de mijnbouw moeten draaien op hernieuwbare bronnen zoals zonne-energie.
Hoge kosten voor CO2-afvang
En dan zijn er nog de kosten. De onderzoekers schatten dat het 150 dollar per 1.000 kilo CO2 kost. Dat is een fikse prijs, vergelijkbaar met de high-tech oplossingen van start-ups. De vraag is wie dat wil betalen. Met het emissiehandelssysteem van de EU en andere CO2-heffingen zal het duurder worden om CO2 uit te stoten. Maar of die prijs ooit boven de 150 dollar per ton komt? Als dat niet het geval is, zou het steenmeel uitstorten alleen met subsidies van overheden rendabel kunnen worden.
