Romy de Weert 06 oktober 2022, 12:25

Plastic etende worm breekt binnen een paar uur een plastic tasje af

Wetenschappers ontdekten per toeval een nieuwe manier om plastic af te breken. Het speeksel van de wasworm bevat enzymen die plastic tasjes en verpakkingen kan oplossen.

Adobe Stock 515108608 Wormen zijn er in alle soorten en maten. En met alle verschillende eigenschappen. Zo maakt de zijderups zijde en eet de wasworm plastic. | Credits: Adobe Stock

De enzymen van de worm zijn de eersten die polyethyleen binnen een paar uur kunnen afbreken. Het zou volgens de wetenschappers een kosteneffectieve manier kunnen zijn voor plastic recycling.

En dat zou goed nieuws zijn. Polyethyleen maakt namelijk 30 procent uit van alle plasticproductie. Het wordt gebruikt in tassen en verpakkingen, die vaak in de natuur belanden. De plasticsoort kan alleen nog maar gedowncycled worden, waardoor het een lagere waarde heeft.

Waardevolle chemicaliën

De afbraak van plastic door de wasworm kan waardevolle chemicaliën opleveren en misschien in de toekomst wel weer leiden tot nieuw plastic, waardoor we geen fossiele bronnen hoeven te gebruiken. Al zou een alternatief voor plastic de beste uitkomst voor het milieu zijn.

Plaag in een bijenkorf

De ontdekking van de plastic etende worm vond per toeval plaats. Een van de onderzoekers is imker en haar bijenkorven werden geplaagd door waswormen. “Ik begon de korven schoon te maken en deed de wormen in een plastic zak”, zegt Federica Bertocchini van het Biologisch Onderzoekscentrum in Madrid tegen The Guardian. “Na een tijdje zag ik veel gaten in de zak. We ontdekten dat het niet alleen door kauwen kwam. Het was chemische afbraak.”

Plastic op de top van de Mount Everest

Ieder jaar worden miljoenen tonnen plastic gedumpt in de natuur. De vervuiling is overal op aarde doorgedrongen: van de top van de Mount Everest tot de diepste oceanen. We moeten dus minderen met plastic produceren, maar ook de verwerkings- en inzameltechnieken moeten beter.

Lees ook: Nederland als kampioen chemische recycling: wat is daar voor nodig?

Prille fase

Hoewel het onderzoek is gepubliceerd in het tijdschrift Nature Communications, is de techniek nog in een prille fase. “We moeten veel onderzoek doen en nadenken over hoe we deze nieuwe strategie kunnen ontwikkelen om met plastic afval om te gaan”, zegt Clemente Arias, medeonderzoeker van het Spaanse onderzoekscentrum.

Naast dat de techniek kan worden toegepast in grote fabrieken, sluiten de onderzoekers niet uit dat het ook ooit een thuisproduct kan zijn. Een recyclekit in huis om je plasticafval te recyclen tot bruikbare producten.

Plastic etende beestjes

Dat enzymen plastic eten, is niet geheel nieuw. Zo vonden Duitse onderzoekers een enzym in een composthoop op een begraafplaats die plastic kan afbreken. Eerder dit jaar werd een andere ‘superworm’ ontdekt in Australië die piepschuim kan afbreken.

Meer weten over plastic etende enzymen? We zetten ze op een rij.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.

Opvallend: Verenigd Koninkrijk kondigt eerste fusiereactor van Europa aan

Kernfusie wordt gezien als de heilige graal in energieland. Door de kernen van atomen te laten samensmelten (een proces vergelijkbaar met dat van de zon), kunnen er bijna oneindige hoeveelheden energie opgewekt worden. Belangrijke voordelen: dat proces is zo goed als emissievrij en er komt bijna geen radioactief afval vrij. Lees ook: Wat is kernfusie? En maakt het straks zonnepanelen en windmolens overbodig? Kernfusie: veelbelovend en uitdagend Veelbelovend dus. Op verschillende plekken in de wereld wordt de technologie dan ook druk onderzocht. En succesverhalen zijn er ook al. Zo slaagde een team van wetenschapper er eerder dit jaar in om een recordhoeveelheid energie op te wekken met de experimentele fusiereactor Joint European Torus (JET). Het ging om 59 megajoule aan warmte in vijf seconden, genoeg om 10.000 huishouden vijf seconden lang van energie te voorzien. Uitdagingen zijn er echter ook. Tot nu toe kunnen wetenschappers het kernfusieproces slechts enkele seconden in stand houden. Met andere woorden: langdurig energie opwekken door middel van kernfusie behoort nog niet tot de opties. Ook uitdagend: om kernfusie te laten plaatsvinden, moet plasma verwarmd worden tot een temperatuur van ten minste 100 miljoen graden Celsius. Lees ook: Canadese kernfusiereactor kan doorbraak betekenen, ook voor Nederland Eerste commerciële kernfusiereactor ter wereld Maar Jacob Rees-Mogg, Britse minister van Energie en Industrie, heeft er blijkbaar alle vertrouwen in dat dit voor 2040 allemaal lukt. Hij presenteerde deze week een programma, genaamd STEP (Spherical Tokamak for Energy Production), dat in 2040 de eerste commerciële kernfusiereactor in Europa moet opleveren. De reactor moet dan daadwerkelijk in staat zijn om energie aan het elektriciteitsnet te leveren. “De energiecentrale wordt de eerste in zijn soort en zal het bewijs leveren voor de commerciële haalbaarheid van kernfusie”, aldus de minister tijdens een conferentie van de Conservative Party. De Britse overheid legt ruim 250 miljoen euro apart voor het project. Vorige maand kondigde China aan ook vol in te zetten op kernfusie. Volgens wetenschappers daar kan de reactor in 2028 zijn eerste plasma maken, waarna de installatie in 2035 volledig operationeel wordt. Lees ook: Private investeerders storten zich op kernfusie: een hype of is er meer aan de hand?Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.