Finland is voor vakantiegangers het land van bomen, meren en sauna’s: 10 procent van het land bestaat uit water en 65 procent uit bossen. Het is qua oppervlakte het vijfde land van Europa. Een derde van het land bevindt zich boven de poolcirkel en er wonen 5,5 miljoen mensen.
Het Scandinavische land voert nu twee jaar op rij de lijst aan van landen die het beste op weg zijn om hun duurzame ontwikkelingsdoelen te halen. (Het scoort een paart punten achter de komma hoger dan Denemarken en Zweden). Maar niemand is perfect. Ook Finland niet. Zo scoort het (net als Nederland) slecht op SDG 13: klimaatactie. Hierbij kijkt de partij die de beoordeling doet onder andere naar de manier waarop landen CO2 beprijzen. Op dat vlak kan Finland nog veel verbeteren. Toch kunnen we veel leren van Finland:
1. Snelle overstap van fossiele naar schone energie
Finland bewijst dat iedereen kan veranderen. In 2035 wil Finland CO2-neutraal zijn, maar aan het begin van deze eeuw stond het nog in de top vijf van landen met de hoogste uitstoot van broeikasgassen. In 1970 kwam 90 procent van de Finse warmtevoorziening uit hout en olie. Het World Energy Council roemt Finland om de stappen die het zet op het gebied van CO2-reducerende maatregelen binnen de energiesystemen.
De staat subsidieert burgers al om afscheid te nemen van oliegestookte verwarming, maar wil dit versnellen door via het coronaherstelfonds van de Europese Unie nog eens 70 miljoen euro uit te trekken voor de vervanging van stookolieketels door koolstofarme of koolstofvrije verwarmingssystemen. Deze worden nog vooral op het platteland gebruikt.
De energiemix van Finland van groot naar klein: kernenergie, biobrandstoffen, waterkracht, olie en kolen, wind- en zonne-energie en gas. | Credit: World Energy | Bronnen: Source (Electricity generation): Natural Resources Canada (NRCan), Energy Fact Book 2020-2021; EUROSTAT; EIA, August 2021. Source (Trilemma Balances): World Energy Council2. Grootste milieusector
Finland heeft de grootste milieusector van Europa: 5,8 procent van het bbp komt voor rekening van de milieusector (in 2019). Estland en Oostenrijk komen op plek twee en drie. Dat becijferde het CBS. Het onderzoeksinstituut geeft als verklaring dat in deze drie landen veel hernieuwbare energie wordt geproduceerd. Daarnaast draagt het beheer van bosgebieden relatief veel bij aan het bbp. In de Europese Unie droeg de milieusector gemiddeld 2,3 procent bij aan het bbp. Voor Nederland kwam de score ook rond de 2,3 procent uit.
Dit artikel maakt onderdeel uit van een serie waarin Change Inc. duurzaamheidsprestaties over de grens bekijkt. Lees ook:
3. CO2 puntensysteem voor burgers
De Finse stad Lahti claimt de eerste stad ter wereld te zijn met een openbaar CO2 puntensysteem voor burgers. Inwoners downloaden een app waarin ze wekelijks een CO2-budget ontvangen. Als ze hun budget niet opgebruiken door voor duurzame vervoersmiddelen te kiezen, zoals de bus of de fiets, krijgen ze credits. Deze kunnen ze via de app inwisselen voor kortingen op diensten en producten. Met de app kunnen gebruikers hun CO2-voetafdruk real time volgen.
De Finnen meten niet alleen het CO2-gebruik van stedelingen maar gebruiken ook data om hun bossen in de gaten te houden. ‘De toekomst van de bosbouwindustrie ligt in intelligente bossen’, aldus het Finse bosbouwbedrijf Metsä Group. Radio-frequency identification-tracking, laser-scanning en virtueel bosmanagement… Het zijn slechts een paar manieren waarop digitalisering vorm krijgt in de Finse bosbouwsector.
Lees ook:
4. Wettelijk bindende klimaatdoelen
Met de Wet Klimaatverandering committeert Finland aan klimaatneutraliteit in 2035 en in 2040 wil het zelfs méér CO2 uit de atmosfeer halen dan het uitstoot. In 2040 verwacht Finland nog steeds CO2 uit te stoten, maar tegelijkertijd meer CO2 uit de lucht te halen. De klimaatdoelen zijn wettelijk bindend. Dat betekent dat de overheid in de rechtszaal verantwoordelijk gehouden kan worden als de doelen niet worden gehaald.
Lees ook:
Het mag geen verrassing zijn dat andere Scandinavische landen vergelijkbare plannen hebben. Zo heeft Zweden een zogenoemde Climate Act die het land verplicht om klimaatbeleid na te streven dat gebaseerd is op doelstellingen die een onafhankelijke commissie opstelde. “Vanaf nu is het illegaal om klimaatbeleid geen prioriteit te geven”, zei Isabella Lövin, minister for International Development Cooperation, toentertijd. En in Denemarken kan het parlement de regering afzetten als deze onvoldoende doet tegen klimaatverandering.
Lees ook: Hoe duurzaam is Zweden?
Meer lezen over interessante innovaties en bedrijven uit Finland? Bekijk dan ook deze artikelen:
- Finse ‘zandbatterij’ kan energie maandenlang opslaan
- Duurzaamste papierfabriek maakt Finland 2 procent groener
- Finland wil autonome schepen leveren per 2025
- Fins bedrijf helpt België aan cementloze rioleringsbuizen
- Na kweekvlees is er nu ook koffie uit een Fins lab met minder CO2
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws
Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.
