Emma Rotman 19 maart 2019, 14:30

5 keer duurzaamheid in de noordelijke provincies

Woensdag gaat Nederland naar de stembus voor de Provinciale Statenverkiezingen en klimaatverandering is één van de belangrijkste thema’s op de politieke agenda. Maar op welke manier kan de provincie bijdragen aan een duurzame economie? Dit zijn vijf duurzame projecten in de noordelijke provincies.

Duurzaamheid provincie verkiezingen

Provincies mogen voor een groot deel zelf bepalen welke taken zij oppakken. Het kan dus per provincie verschillen hoe en in welke sector zij duurzaamheid stimuleren. De vijf noordelijke provincies focussen zich onder andere op de wegenbouw, landbouw, energie, openbaar vervoer en chemie.

Lees ook: Provinciale Statenverkiezingen: De invloed van provincies op duurzaamheid

Overijssel: circulariteit in de wegenbouw

Een van de taken van de provincie is de aanleg en onderhoud van provinciale wegen. De Provincie Overijssel en bouwconcern Dura Vermeer gaan een provinciale weg nu op een nieuwe manier beheren. Voorheen waren de bouw, onderhoud en sloop losse projecten, waardoor veel onderhoud niet duurzaam was. Doordat Dura Vermeer nu zowel voor de bouw als het onderhoud verantwoordelijk is, worden er duurzamere keuzes gemaakt die gunstig zijn voor zowel de provincie als de bouwer zelf.

 “We willen pionieren met een model waarbij we al die stappen op ons nemen, dus ook verantwoordelijk worden voor hergebruik. Daardoor krijgen we bij het ontwerp en de aanleg, maar ook bij het beheer, belang bij recycling van materiaal. Daarmee komt de circulaire economie ook in de wegenbouw een grote stap dichterbij”, stelt Theo Winter, lid van de Raad van Bestuur bij Dura Vermeer.

Noord-Holland: subsidie voor duurzame jonge landbouwers

Duurzame innovatie in de landbouw staat in Noord-Holland hoog op de agenda. De provincie stelde afgelopen jaar voor de vierde keer subsidie beschikbaar voor jonge landbouwers die hun bedrijf duurzaam moderniseren. Met de subsidie kunnen zij maatregelen nemen die bijdragen aan het milieu, het klimaat, dierenwelzijn, volksgezondheid, landschappelijke kwaliteit of biodiversiteit.

“Jonge boeren én duurzame landbouwtechnieken zijn essentieel voor de toekomst van de landbouw. Dat vraagt soms om een flinke investering, bijvoorbeeld als het familiebedrijf wordt overgenomen”, aldus landbouwgedeputeerde Jaap Bond van de Provincie Noord-Holland. In 2030 moet alle grondgebonden landbouw in Noord-Holland bijdragen aan behoud en versterken biodiversiteit, bodemvruchtbaarheid en water op en rond het bedrijf.

Groningen: hernieuwbare energie

Wie aan Groningen denkt, denkt nu nog aan aardgas. Terwijl de gaskraan langzaam wordt dichtgedraaid, zijn de activiteiten van de provincie gericht op hernieuwbare energie. Zo was het Gemini windpark, dat in 2017 werd geopend, destijds een van de grootste offshore windparken ter wereld. Het rapport ‘Offshore wind boven de Wadden’ uit 2017, uitgevoerd in opdracht van de Provincie Groningen, stelde bovendien dat er nog minimaal 10 gigawatt aan windparken boven de Waddeneilanden gerealiseerd kon worden.

Naast het versnellen van de energietransitie en het terugschroeven van het gas uit Groningen, wil de provincie banen creëren en bedrijven aantrekken. Zo was de aanwezigheid van lokaal opgewekte groene stroom een belangrijke reden voor Google om zich in de Eemshaven te vestigen.

Friesland: alle treinen in 2025 elektrisch

Vanaf 2025 zijn alle dieseltreinen uit de provincie Friesland verdwenen. Een aantal trajecten op het Nederlandse spoor is alleen nog niet geëlektrificeerd. Op de twee trajecten in de provincie Friesland waarvoor dat geldt zal gebruik worden gemaakt van batterijtreinen. Deze ontwikkeling sluit aan op de Friese ambitie om in 2025 een uitstootvrij openbaar vervoer te hebben.

De treinen gaan rijden op lokaal opgewekte zonne-energie en worden via een bovenleiding opgeladen bij de begin- en eindstations. Daarmee verwacht de provincie jaarlijks 5,8 miljoen kilo CO2 per jaar te besparen. Bovendien zal jaarlijks € 3,5 mln worden bespaard aan brandstofkosten.

Drenthe: vergroening in de chemie

De provincie Drenthe investeerde de afgelopen jaren € 750.000 per jaar om de chemie in Zuidoost Drenthe te vergroenen. Met het geld wordt onder andere een proeftuin gerealiseerd in Emmen door SPIC Facilities. Bedrijven en kennisinstellingen worden hier bij elkaar gebracht en gefaciliteerd in de ontwikkeling van biobased en circulaire plastics.

De chemische sector is een belangrijke werkgever in Drenthe, die vooral bestaat uit midden- en kleinbedrijven. “Natuurlijk zijn het in eerste instantie de bedrijven zelf die de slag moeten maken, maar wij zien voor ons als overheid een rol weggelegd in de randvoorwaardelijke sfeer”, zegt gedeputeerde Henk Brink van de Provincie Drenthe.

Lees verder

Bron: Provincie Drenthe | Afbeeldingen: Adobe Stock

5 keer duurzaamheid in midden-Nederland

Uit een onderzoek van I&O Research blijkt dat burgers weinig weten over het takenpakket van provincies. DuurzaamBedrijfsleven maakt deze vaak onzichtbare overheidslaag zichtbaar aan de hand van een aantal duurzame voorbeelden van provincies uit midden-Nederland.Download het rapport van I&O ResearchProvincie maakt ruimte voor klimaatadaptief bouwenOp het gebied van ruimtelijke ordening bepaalt de provincie onder andere waar woningen gebouwd mogen worden. In Zuid-Holland worden de klimaatuitdagingen gecombineerd met de bouwopgave in deze provincie. Tot 2025 zijn er in de provincie 100.000 nieuwe woningen nodig. Bij het bepalen van de nieuwe bouwlocaties, wordt rekening gehouden met klimaatverandering.Flevoland: aanjager van circulaire economieIn Flevoland vervult de provincie een regisseursrol op het gebied van duurzaamheid. Bij de vorming van zes ‘circulaire ketens’ zorgen ketenmanagers van de provincie ervoor dat belemmeringen worden aangepakt om de ketens goed te laten functioneren. De ketens focussen op verschillende thema’s. Elke keten bestaat uit een aanbieder van een grondstof, een verwerker en een afnemer voor het product. Zo moet één van de ketens het straks mogelijk maken om verpakkingen van gemaaid gras te maken. In een andere keten wordt onderzocht hoe plastic afval gebruikt kan worden als grondstof voor bijvoorbeeld bankjes. De samenwerking moet ook voedselverspilling tegengaan.  Innovatief onderhoud als wegbeheerderDe provincie is als wegbeheerder verantwoordelijk voor het onderhoud van diverse wegen. Bij het opknappen van de N211 bij Den Haag maakte Zuid-Holland de provinciale weg met diverse innovaties CO2-negatief. De opgeknapte weg vangt meer CO2 op dan dat er vrijkomt. Dat gebeurt onder andere doordat het fietspad langs de weg is voorzien van zonnepanelen en er gebruik wordt gemaakt van een warmtecollector. Hiermee wordt zonnewarmte uit het wegdek gewonnen. Deze warmte wordt ondergronds opgeslagen en later gebruikt voor het verwarmen van bedrijfspanden.Provincie als innovatieversneller: energie uit bermplantenIn Utrecht pakt de provincie haar rol als innovatieversneller bij het opwekken van energie uit groene bermplanten. Bij het experiment wordt energie uit de planten gebruikt om een verkeersmeetsysteem naast een provinciale weg van energie te voorzien. Een Wageningse start-up ontwikkelde een systeem waarmee energie uit de wortels van levende planten kan worden gehaald. De provincie stelde als wegbeheerder een deel van de berm langs de weg beschikbaar. De provincie als financierEen andere rol die een provincie kan vervullen, is als financier. Bijvoorbeeld door duurzame projecten te subsidiëren, of door geld uit te trekken voor het verduurzamen van woningen. De subsidie wordt niet alleen ingezet voor projecten gericht op windenergie en zonneparken. Zo betaalde de provincie Zuid-Holland in het verleden bijvoorbeeld mee aan het opknappen en verduurzamen van rijksmonumenten. Met de miljoenensubsidie werden de monumenten energiezuiniger gemaakt. Ook voor duurzame onderzoeksprojecten trekken provincies regelmatig geld uit; de provincie Utrecht betaalt mee aan een onderzoek voor duurzame energie uit aardwarmte.Lees verder: 5x duurzaamheid in de noordelijke provincies 5x duurzaamheid in de zuidelijke provincies Hoofdafbeelding: Provincie Zuid-Holland Afbeelding in tekst: Adobe Stock