Hannah van der Korput
18 januari 2024, 14:32

Nog een land staat kweekvlees toe: wanneer is Europa aan de beurt?

Het Israëlische bedrijf Aleph Farms gaat in zijn thuisland kweekvlees serveren. Het vlees gemaakt van de cellen van de Black Angus-koe heeft officieel groen licht gekregen om in restaurants geserveerd te worden. Daarmee wordt het eten van gecultiveerd vlees nu in drie landen toegestaan.

Aleph Cuts at table In Israël mag binnenkort het gecultiveerde rundvlees van Aleph Farms worden gegeten. | Credits: Aleph Farms

Wat is kweekvlees?

Kweekvlees wordt in een laboratorium gekweekt uit de stamcellen van levende dieren. Dit kunnen varkens, kippen of koeien zijn. Vervolgens worden ze in een bioreactor gevoed met voedingsstoffen, waarmee het natuurlijke groeiproces wordt nagebootst. Voor kweekvlees hoeven dus geen dieren te sterven. Hoewel het produceren van kweekvlees een energie-intensief proces is, moet het onder de streep klimaatwinst opleveren. De vleesindustrie heeft immers een aanzienlijke impact op het milieu. Bovendien is het productieproces van vlees uit het lab veel sneller. Waar het in de traditionele varkenshouderij acht maanden kost om een varken groot te brengen en er vervolgens spek, worstjes of karbonades van te maken, kan het Nederlandse kweekvleesbedrijf Meatable het binnen acht dagen.

Scherpe wet- en regelgeving

Kweekvlees wordt gezien als een mooie kans. We kunnen af en toe vlees blijven eten en tegelijkertijd de negatieve impact zoals dierenleed en CO2-uitstoot aanzienlijk verminderen. Maar de praktijk is weerbarstig. Want hoewel kweekvlees geproduceerd mag worden is de toelatingsprocedure om het ook daadwerkelijk voor consumenten beschikbaar te maken streng. Toch zijn er inmiddels een paar landen die het eten van kweekvlees toestaan.

Israël

Israël ging het meest recent overstag. Daar mag binnenkort het gecultiveerde rundvlees van Aleph Farms worden gegeten. Het bedrijf gaat zijn duurzamere vlees eerst in geselecteerde restaurants op de kaart zetten. Op termijn wil het ook de winkels in.

Aleph Farms wedt overigens niet op één paard. Het heeft ook aanvragen ingediend om zijn gekweekte rundvlees op de markt te brengen in Zwitserland en Groot-Brittannië. Ook Singapore staat op het wensenlijstje.

Singapore

Singapore is absolute voorloper als het gaat om kweekvlees. Eind 2020 gaf de eilandstaat als eerste land ter wereld toestemming voor de verkoop. Het land staat bekend om zijn voedselinnovaties. Dit is onder andere te danken aan de wetgeving. In Singapore zijn de wetten en regels om nieuwe producten op de markt te brengen soepeler dan op andere plekken op de wereld. Zo komt het dat de ontwikkelingen elkaar in het Aziatische land relatief snel opvolgen.

Verenigde Staten

Vorig jaar werd in de VS de knoop doorgehakt om kweekvlees goed te keuren. De twee kweekvleesbedrijven Good Meat en Upside Foods kregen in juni akkoord van het Amerikaanse ministerie van landbouw om hun kippenkweekvlees te produceren en verkopen. De twee bedrijven stortten zich niet meteen op massale verkoop, maar beginnen kleinschalig bij restaurants met een Michelin-ster. In Amerika is kweekvlees vooralsnog niet voor het grote publiek beschikbaar.

Europa blijft vooralsnog achter

De Europese Unie is nog niet op het punt dat het kweekvlees toestaat. Omdat het een nieuw voedingsmiddel is, moet het eindproduct uitvoerig worden getest door de Europese voedselautoriteit voordat het op de markt mag komen. Vooralsnog worden er geen aanvragen ingediend, omdat veel producten nog niet ‘af’ zijn. Het productieproces en de technologie worden in deze fase nog volop doorontwikkeld. Wanneer een aanvraag eenmaal wordt gedaan, kost het nog minimaal 18 maanden voordat een product daadwerkelijk wordt goedgekeurd. Het kan dus nog wel even duren voordat we in Europa aan het kweekvlees zitten.

Proeverijen

In Nederland mag kweekvlees binnenkort wel worden geproefd. De overheid heeft in samenwerking met de Nederlandse kweekvleesproducenten Meatable en Mosa Meat een code of practice opgesteld om proeverijen te kunnen houden. De proeverijen zullen in eerste instantie bij de bedrijven zelf worden georganiseerd. Wanneer deze daadwerkelijk gaan plaatsvinden, is nog niet duidelijk. Kweekvleesproducenten zijn er in ieder geval enthousiast over: voor hen is het een uitgelezen kans om erachter te komen wat mensen van hun vlees vinden.

Dit schreven we eerder over kweekvlees:

Chinees bedrijf presenteert kleine nucleaire diamantbatterij die vijftig jaar energie levert

Nucleaire batterijen bestaan al sinds de jaren vijftig. Dit type batterij gebruikt straling om elektriciteit op te wekken. Waar in de meeste batterijen energie wordt opgeslagen, wekt een nucleaire batterij door chemische reacties zelf elektriciteit op. De technologie wordt gebruikt op plekken waar opladen moeilijk is, bijvoorbeeld in de ruimtevaart. Diamant in batterijen De batterij van Betavolt benut een combinatie van een radioactieve isotoop nikkel en een halfgeleider van diamant. De potentie van de combinatie van diamant en radioactieve straling werd in 2016 ook al beschreven door wetenschappers van de Universiteit van Bristol. Als diamant in aanraking komt met straling, dan produceert dit een elektrische stroom. Niet-radioactief koper Betavolt noemt zijn nieuwe batterij BV100. Het model bestaat in de basis uit gesandwichte lagen radioactief nikkel en diamant omgeven door een beschermde behuizing. De behuizing zorgt ervoor dat er geen straling naar buiten komt. Als de batterij alle straling heeft omgezet naar elektriciteit blijft er niet-radioactief koper over dat ‘geen enkele bedreiging of vervuiling voor het milieu' vormt, aldus Betavolt.De batterij bestaat uit verschillende lagen radioactief nikkel en diamant.Medische apparatuur Deze eigenschappen maken de BV100 volgens Betavolt geschikt in medische apparatuur zoals pacemakers en gehoorapparaten. Ook ziet het toepassingen voor smartphones die feitelijk nooit opgeladen hoeven te worden of drones die onafgebroken in de lucht kunnen vliegen. Volgens Betavolt is de BV100 niet brandgevaarlijk en kunnen ze werken bij temperaturen van -60 tot 120 graden Celsius. Ook zou de energiedichtheid - de hoeveelheid energie die een accu kan opslaan bij een bepaald gewicht – tien keer groter zijn dan die van een lithiumbatterij. Massaproductie De BV100 is niet groter dan 1,5 x 1,5 x 0,5 centimeter en heeft een vermogen van 100 microwatt bij een voltage van 3 volt. Dat is op dit moment nog niet genoeg om een smartphone op te laden; de meeste powerbanks hebben minimaal een vermogen van 10 watt. Wel kunnen meerdere BV100-batterijen in serie op elkaar aangesloten worden om het vermogen te verhogen. Betavolt verkent massaproductie van de BV100. Wanneer dit precies gaat gebeuren, is niet bekend. In 2025 wil het bedrijf een grotere batterij van 1 watt presenteren. Lees ook: Hoe gaat HVC zijn warmtenetten verwarmen als het Nederland afvalvrij maakt?Deze brandstofcel wordt gevoed door ondergrondse beestjesRevolutionaire zoutwaterbatterij getest in Delft