Romy de Weert 18 september 2023, 10:22

Onderzoekers: 'Eerste genetisch gemanipuleerde bacterie die plastic uit zeewater eet'

Onderzoekers hebben een manier gevonden om een micro-organisme uit de zee genetisch te manipuleren, waardoor het plastic in zoutwater kan afbreken. Is dit de oplossing voor het plasticprobleem?

Adobe Stock 294548386 De bacterie kan plastic afbreken in zeewater, maar lost dat het plasticprobleem op? | Credits: Adobe Stock

Een groep wetenschappers van de universiteit van North Carolina werkte met twee soorten bacteriën: de Vibrio natriegens en de Ideonella sakaiensis. De eerste gedijt goed in zoutwater en plant zich snel voort. De tweede bacterie is opmerkelijk, omdat deze enzymen produceert die polyethyleentereftalaat – beter bekend als pet – kunnen afbreken en opeten.

Bacteriën combineren

Door die twee bacteriën te combineren, konden de onderzoekers de snelle voortplanting én het zoutwatervermogen combineren met de eigenschap van het plastic-etende enzym. De genetisch gemanipuleerde bacterie kan in een zoutwateromgeving bij kamertemperatuur pet afbreken.

En dat is een doorbraak, zeggen de onderzoekers. “Het is wetenschappelijk spannend, omdat dit de eerste keer is dat het iemand is gelukt om cellen van de Vibrio natriegens te combineren met de Ideonella sakaiensis”, zegt Nathan Crook, medeauteur van het onderzoek.

Economisch haalbaar

“Vanuit praktisch oogpunt is dit ook het eerste genetisch gemanipuleerde organisme dat in staat is pet-microplastics in zoutwater af te breken”, zegt Tianyu Li, eerste auteur van het artikel. “Dat is belangrijk, omdat het economisch niet haalbaar is om plastic uit de oceaan te verwijderen.” Daarvoor moet namelijk het water eerst ontdaan worden van het zout, voordat op industriële schaal het plastic eruit gefilterd kan worden.

Hindernissen

Hoewel dit een belangrijke stap is voor de onderzoekers, zijn er nog obstakels voordat het onderzoek verder opgeschaald kan worden. Zo moet de gemodificeerde bacterie nog verder gemodificeerd worden, zodat dit zich ook kan voeden met andere producten naast plastic. Daarnaast zou het volgens de onderzoekers nóg gunstiger zijn als de bacterie een nuttige grondstof produceert van het opgegeten plastic.

De onderzoekers willen graag in gesprek met bedrijven uit de industrie. “Welke moleculen zijn bijvoorbeeld wenselijk voor de industrie?”, vraagt Crook zich af. Wanneer ze dat weten, kunnen de onderzoekers heel gericht kijken of ze de bacterie zo kunnen aanpassen dat ze dat molecuul kunnen produceren.

Limiet op plasticproductie

Plastic-etende bacteriën zijn niet nieuw. De afgelopen jaren ontdekten wetenschappers steeds vaker diertjes met een honger naar plastic. Zo vonden Duitse wetenschappers een enzym in een composthoop op een begraafplaats dat plastic kan afbreken, en hielp AI onderzoekers een ultiem plastic-etende bacterie te bouwen. Al die plastic-etende organismen kunnen wellicht iets betekenen in de oplossing van plasticvervuiling, maar het beste is nog steeds een limiet op de plasticproductie, schreven onderzoekers in een open brief.

Meer lezen?

Changemaker Sandra van Beest: 'We willen 'goed doen' zo makkelijk mogelijk maken'

Van Beest werkte in de NGO-wereld, maar besloot haar baan bij Free Press Unlimited op te zeggen om als strategie consultant aan de slag te gaan. “Als je bij een goed doel werkt, dan weet je dat er veel geld nodig is. Maar waar haal je het vandaan? Er is geen verdienmodel. Ik wilde daarover meer leren en alles begrijpen”, zegt ze. Toch ervoer ze dat ze met een drukke baan en een gezin steeds minder tijd overhield om zich in te spannen voor goede doelen. “Veel mensen in mijn omgeving hadden hetzelfde: ze wilden wel en hadden ook best wat geld om te doneren, maar toch kwam het er niet van.” Daarom besloot ze The Social Handshake op te richten, een bedrijf dat geld doneren mogelijk maakt via de werkgever. Wat houdt dat precies in? “Payroll Giving is in het buitenland al heel gewoon, maar in Nederland nog niet zo bekend helaas. Het betekent dat er vanuit het salaris direct een stukje wordt gedoneerd. Vaak kan dit met een belastingvoordeel, waardoor het voor een goed doel een grotere impact heeft. Met The Social Handshake hebben wij inmiddels zo’n honderd werkgevers zo ver dat werknemers via ons een positieve impact kunnen hebben.” De gehele bijdrage van de werknemer gaat naar het goede doel. “Het goede doel hoeft geen fee te betalen voor onze service. Onze kosten worden betaald door de werkgever die de service aanbiedt.” Wat is de reden dat werkgevers hieraan meewerken? “Veel werkgevers zijn bezig met het maken van een positieve impact. Daar kunnen wij bij helpen. Bovendien is uit recent onderzoek gebleken dat mensen gelukkig worden van geld doneren aan een goed doel. Het zorgt dus voor gelukkige werknemers, die ook nog eens positiever over hun werkgever zijn. In de toekomst hoop ik dat Payroll Giving veel gebruikelijker is geworden in Nederland, net zo normaal als dat er geld apart wordt gezet voor je pensioen.”Rampen in Marokko en Libië Eerder deze maand werden twee gebieden enorm hard getroffen door natuurrampen: een aardbeving in Marokko en een paar dagen later een storm in Libië. Hulporganisaties komen om verschillende redenen lastig de getroffen gebieden in. Daarom lanceerde The Social Handshake Noodgift. “Met NoodGift kun je direct Het Rode Kruis, UNICEF, Stichting Vluchteling en Movement on the ground, steunen die ter plaatse zijn", zegt Van Beest. "Je doneert als medewerker, waarna je werkgever de inleg verdubbelt. Wij verzorgen de schenktool, communicatie en regelen de administratie.” Ook meedoen als werkgever? Ga naar deze link. Gewoon doneren? Dat kan via deze donatie link. Meedoen kan nog tot woensdag 20 septemberLees ook:Opmerkelijk: Nederlandse drijvende windmolen met één wiekTotalEnergies op zoek naar groene waterstof voor raffinaderijen Vliegtuig op vloeibare waterstof de lucht in